Uzak Galaksiden Gelen Rekor Kıran Sinyal

Uzak Galaksiden Gelen Rekor Kiran Sinyal
Uzak Galaksiden Gelen Rekor Kiran Sinyal - Galaksiden gelen atomik hidrojen için radyo imzasının görüntüsü. (Chakraborty & Roy/NCRA-TIFR/GMRT)

Evrenin birincil yapı taşı hidrojendir. İster yüklü çekirdeğine indirgenmiş ister bir molekülün içine sıkıştırılmış olsun, bir nesnenin varlığının doğası, en büyük ölçeklerde Evren’in özellikleri hakkında çok şey ortaya çıkarabilir.

Bu nedenle, bu elementin bulunabileceği her yerde, gökbilimciler ondan gelen sinyalleri bulmakla özellikle ilgilenmektedir.

Yüklü olmayan atomik hidrojenin ışık imzası için Dünya’dan her zamankinden daha fazla mesafe olarak ölçüldü.

8,8 milyar yıllık sinyal Hindistan’daki Dev Metre Dalga Radyo Teleskobu (GMRT) tarafından tespit edildi.

Bu bize, şu anda yaklaşık 13,8 milyar yaşında olduğu düşünülen Evren’in en erken anlarından bazılarına büyüleyici bir pencere sunuyor.

McGill Üniversitesi’nden Kanadalı kozmolog Arnab Chakraborty’ye göre galaksiler pek çok türde radyo radyasyonu üretiyor. Söz konusu sinyal şimdiye kadar sadece yakın bir galaksiden kaydedilebilmişti ve bu da anlayışımızı Dünya’ya daha yakın galaksilerle sınırlıyordu.

Bu örnekte atomik hidrojen, radyo sinyali olarak 21 santimetre dalga boyuna sahip bir ışık dalgası yayıyor. Daha önceki rekor geri dönüş süresi sadece 4.4 milyar yıldı, bu da uzun dalgaların ne aşırı güçlü ne de ışığın yoğun olması nedeniyle uzaktan tespit edilmesini zorlaştırıyor.

21 santimetrelik emisyon çizgisi, ışığın kırmızıya kayması olarak bilinen bir fenomen olan GMRT tarafından yakalanmadan önce gittiği büyük mesafe nedeniyle uzayın genişlemesiyle 48 santimetreye kadar gerilmişti.

Sinyal, ekip tarafından kütleçekimsel mercekleme kullanılarak keşfedildi ve uzakta yıldız oluşturan bir galaksi olan SDSSJ0826+5630 galaksisinden geliyor. Işık, teleskoplarımız ve ışığın orijinal kaynağı arasındaki büyük bir nesne, etrafında dolaşırken ışığı büktüğünde meydana gelen yerçekimsel mercekleme ile büyütülür.

Hindistan Bilim Enstitüsü’nden astrofizikçi Nirupam Roy’a göre, “bu özel senaryoda sinyal, hedef ile gözlemci arasında başka bir devasa cismin, başka bir galaksinin varlığı nedeniyle bozuluyor.

“Bu da sinyali etkili bir şekilde 30 kat büyütüyor ve teleskop tarafından görülebilir hale getiriyor.”

Bu çalışmanın bulguları gökbilimcilere yakında daha fazla benzer gözlemler yapabilecekleri umudunu verecektir çünkü daha önce ulaşılamayan mesafeler ve geri izleme zaman dilimleri artık çok mümkün. Tabii her şey yerli yerine oturursa.

Bir galaksinin çevresinden gelen sıcak, iyonize gaz galaksiye düşmeye başlar ve yol boyunca soğur, atomik hidrojen oluşur. Nihayetinde moleküler hidrojene ve yıldızlara dönüşür.

Zamanda bu kadar geriye gidebildiğimiz için kendi galaksimizin erken oluşumu hakkında daha fazla şey öğrenebiliriz ve gökbilimciler Evren’in erken davranışını daha iyi kavrayabilirler.

Araştırmacıların yayınladığı çalışmaya göre, bu en son keşifler “yakın gelecekte mevcut ve gelecek düşük frekanslı radyo teleskoplarla nötr gazın kozmik evrimini araştırmak için büyüleyici yeni seçenekler sunuyor.”

Kaynak: sciencealert – academic.oup.com/mnras/article/519/3/4074/6958817

Günceleme: 21/01/2023 13:50

Benzer Reklamlar

İlk yorum yapan olun

Yorumunuz