Ayhan Işık Kimdir?

Ayhan Işık (asıl adı Ayhan Işıyan) (doğum tarihi  5 Mayıs 1929, İzmir – ölüm tarihi 16 Haziran 1979, İstanbul), “Taçsız Kral” lakaplı Türk sinema oyuncusu, yapımcı, yönetmen, senarist, ses sanatçısı ve ressam.

Ayhan Işık, 1929 yılının 5 Mayıs sabahı altı çocuklu Selanik göçmeni bir ailenin son çocuğu olarak İzmir’in Konak ilçesi Karataş semtinde Mithatpaşa Caddesi üzerinde iki katlı tarihi bir Rum evinde, kendi anlatımıyla “Işıyan ailesinin tekne kazıntısı” olarak dünyaya geldi. “Çocukluk günlerim bilinen yaramazlıklar ve onların sonuçları ile geçti. Annemi, hep telaşlandırmışımdır.” diye ekler Işık, 1970’lerin ikinci yarısında yazmaya başladığı ve vefatından sonra tefrika halinde yayımlanan “Hayatım” adlı hatıratlarında.

Altı yaşındayken; “…Onunla ilgili olarak şimdi çok az şey hatırlıyorum. Ama en çok da kokusunu…Bazı geceler yanıma gelip bana sarılmasını, birlikte uyumamızı. Bir defasında balık tutmaya götürmüş, dönüşte de sırtına alıp merdivenleri çıkartmıştı. Hepsi bu…Hafızamı ona dair hep zorladım. Daha fazla şey hatırlayabilmek, hatırladıklarımı hiç unutmamak için…” diyerek andığı babasını kaybeden Işık, öğreniminin ilk birkaç yılını İzmir’de, büyük bir kısmını ise yıllar önce üniversite tahsili için İstanbul’a yerleşmiş olan en büyük ağabeyi Mithat Özer’in yanında tamamlamaya başlar. Kısa birkaç yıldan sonra; çok genç yaşta kaybedilen ağabey, Işık için hayat boyu hep örnek kişilik olur. Özellikle resim alanındaki ilerleyişini hep örnek aldığını, onun vefatı sonrası evin geçimine yardımcı olmak için 12 yaşında iken okurken çalışmaya da başladığını belirten Işık, ilerleyen yıllarda akademideyken onun gibi üst tahsil için Paris’e gitmeyi düşlediğini de yine vefatından kısa süre önce anlatacaktır.

Ayhan Işık’ın Eğitim Hayatı

İstanbul’da ilk önceleri zorlanan Işık daha sonraları kendisini çok güzel bir çevrede bulduğunu verdiği röportajların birinde şu sözlerle anlatır: “Mahir İz okul müdürü, Salah Birsel müdür muaviniydi, edebiyata Rıfat Ilgaz, beden eğitimine Vefalı Kör Galip, coğrafyaya Akbaba Celal geliyordu. Daha ne isteyebilirdim ki…” Buradaki okul arkadaşlarından bazıları senarist Safa Önal, karikatürist Ferruh Doğan ve ressam – karikatürist Semih Balcıoğlu’dur. Daha sonra girdiği Güzel Sanatlar Akademisi Resim Bölümünde Bedri Rahmi Eyüboğlu’ndan dersler alan Işık, buradaki dönem arkadaşlarıyla ise On’lar Grubu’nda yer alır. Amacı Doğu-Batı sentezini Türk resminde yaratmak; “Halk Sanatı Kaynaklarına Eğilmek”, tekniği ise “Renkçi ve Lekeci” olan grupta dönem arkadaşlarından Fikret Otyam, Altan Erbulak, Remzi Raşa, Adnan Varınca, Nedim Günsür, Orhan Peker, Turan Erol ve liseden beri dostları olan Semih Balcıoğlu ile Ferruh Doğan’la yer alır. Verdiği röportajların birinde daha çok empresyonizm akımının etkisinde kaldığı söyleyen ve bu anlamda da en çok Claude Monet’ten etkilendiğini belirten Işık, bir süre Bab-ı Ali’de ressam olarak çalışır fakat 1952 senesinde Yıldız Dergisi’nin açtığı yarışmaya girmesiyle resim hayatındaki geri planına itilerek sinemaya doğru yönelişi başlar. Yarışmayı birincilikle kazanarak sinemaya geçer. Bir sene sonra, 1953 senesinde ise Güzel Sanatlar Akademisi Resim bölümü Yüksek kısmından mezun olur.

Ayhan Işık’ın Kariyeri

İlk filminde şair, senarist ve yönetmen Orhon Murat Arıburnu ile gerçekleştirdiği çalışmanın ardından, ikinci filminde Türk Sineması’nda Geçiş Dönemi’ni bitiren ve Sinemacılar Dönemi’ne giriş yapıtı olarak kabul edilen Ömer Lütfü Akad’ın Kanun Namına filmiyle büyük ün kazanır. Yaşamının ilerleyen dönemlerinde resim çalışmalarına ara ara devam etse de sinema artık birinci önceliği haline gelmiştir. Ömer Lütfü Akad ile 1950’lerde İngiliz Kemal karakterini oynayarak İngiliz Kemal Lawrense Karşı, Katil, Öldüren Şehir, Vahşi Bir Kız Sevdim, Kardeş Kurşunu filmlerini, Atıf Yılmaz ile Şimal Yıldızı, Osman Seden ile de 1957’de Bir Avuç Toprak filmini yapan Işık 1959 yılında Hollywood’a giderek şansını bir de orada denemek ister. Fakat buradaki filmlerde çalışamaz. Bunun nedeni sorulduğunda da : Benim gibi orada 5000 kişi sıra bekliyor. Ayrıca çok da marifetleri var. Zıplayıp havada iki takla atıyorlar. Hem de ana dilleri gibi İngilizce konuşuyorlar. Bize orada ekmek yok. diyerek açıklayan Işık, 60’ların başında Vedat Türkali’nin senaryosunu yazdığı Otobüs Yolcuları filmiyle Yeşilçam’a dönüş yapar. Arkasından Akad ile son çalışması olacak olan ve Orhan Kemal’in bir romanından yine Vedat Türkali’nin senaryolaştırdığı Üç Tekerlekli Bisiklet filmini çevirir. Işık yine bu dönemlerde çevirdiği Küçük Hanım seri filmleri ile de halk tarafından oldukça beğenilir ve devam eden dönem içerisinde ‘ Taçsız Kral ‘ unvanını kazanır.1970’li yıllarda yeni bir moda rüzgârıyla film yıldızları peş peşe sahneye çıkmaya, plaklar doldurmaya başlar. Kendisi de bu modaya uyar ve Münir Nurettin Selçuk’tan dersler alarak Klasik Türk müziği dalında sahneye çıkar ve bir tane 45’lik plak doldurur. Birçok tarzda, yeteneğiyle göz doldurmayı başaran Işık sinemada dram , politik , romantik , komedi , macera ve diğer tarzlarda örnekler sunar. 140 kadar film çevirir. 1975’ten itibaren yapımcı, yönetmen ve senarist olarak Türk sinemasına katkıda bulunan Işık bu senelerde İtalyan yapımcılarla yaptığı ve başrolünü de Klaus Kinski ile paylaştığı La Mano Che Nutre La Morte ve Le Amanti Del Mostro filmlerini yapar. Filmler İtalya’da ve Avrupa’nın bazı ülkelerinde vizyona girer fakat Türkiye’de sansüre uğrar ve türk seyircisiyle hiçbir zaman buluşamazlar.

Ayhan Işık’ın Vefatı

13 Haziran 1979 sabaha karşı Selimpaşa, Kıyıkent’teki yazlık evinde şiddetli baş ağrısı ve kusma ile uyanan, doktor kayınbiraderinin de yazlığa uğraması ve durumunun iyi olmadığını fark etmesi ile yatırıldığı klinikte anevrizma rüptürü sonucu beyin kanaması tanısı koyulan Işık, kurtarılamaz ve üç günlük koma sürecinin sonunda 16 Haziran 1979’da yaşama veda eder. Mezarı Zincirlikuyu Mezarlığı’ndadır.

Kronolojik Sırayla Tüm Filmleri 

Yıl Film Rol
1951 Yavuz Sultan Selim ve Yeniçeri Hasan Yeniçeri Hasan
1952 İngiliz Kemal Lawrense Karşı Ahmet Esat/İngiliz Kemal
Kanun Namına Nazım Usta
1953 Kanlı Para
Katil Kemal
Vahşi Arzu
Öldüren Şehir Ali
1954 Vahşi Bir Kız Sevdim Yüzbaşı Adil
Şimal Yıldızı Teğmen Kemal
1955 Kardeş Kurşunu Orhan
1956 İntikam Alevi Ekrem
1957 Bir Avuç Toprak Ömer
1958 Beraber Ölelim
Meçhul Kahramanlar Osman
1960 Ölüm Peşimizde Burhan
Devlerin Öfkesi Rüzgâr Halil
Kanlı Firar Tahir Somyürek
Yangın Var Eski İstanbul Kabadayıları Murat Reis
1961 Otobüs Yolcuları Otobüs Şoförü Kemal
Avare Mustafa Avare Mustafa
Ya O Ya Ben Samim
Küçük Hanımefendi Ömer Şahinoğlu
Tatlı Günah Fikret
Aşktan da Üstün Binbaşı Kemal
Sevimli Haydut Osman
1962 Üç Tekerlekli Bisiklet Ali
Küçük Hanım Avrupa`da Ömer
Zorlu Damat Necdet/Hasan
Acı Hayat Mehmet
Allah Seviniz Dedi
Küçük Hanımın Şoförü Ömer Şahinoğlu
Çifte Nikah
Küçük Hanımın Kısmeti
Rıfat Diye Biri Rıfat
Belalı Torun Namık
1963 Bahriyeli Ahmet Bahriyeli Ahmet
Şaşkın Baba Kemal
İlk Göz Ağrısı Turgut
Şıpsevdi Suat
Küçük Beyin Kısmeti Suat
İki Kocalı Kadın
Kırık Anahtar
Helal Olsun Ali Abi Ali
Maceralar Kralı Erol
Yavaş Gel Güzelim Ayhan Kocairfanoğlu
Yaralı Aslan Ayhan
Ayşecik Canımın İçi Orhan
1964 Kral Arkadaşım Ayhan Güneş
Hızlı Yaşayanlar Orhan
Kanun Karşısında Selim
Muhteşem Serseri Naci
Öp Annemin Elini Tarık
Kadın Terzisi
Halk Çocuğu Ahmet
Katilin Kızı Ayhan
Koçum Benim
Taşralı Kız Necmi
Hızır Dede Orhan
Şahane Züğürtler Fikret Soylu / Ahmet
Kadın Berberi Erol
Şoförler Kralı Hasan
1965 Fişek Necmi Fişek Necmi
Namusum İçin Murat
Sevinç Gözyaşları Ayhan Çakmak
Sonsuz Geceler Osman
Yasak Cennet
Kadın İsterse Tüccar İrfan Ersoy
Güneşe Giden Yol Nazmi Özdemir
Kolejli Kızın Aşkı Ayhan
Tamirci Parçası Demir
Sayılı Dakikalar Tarık
Şoförün Kızı Ayhan Gürhan
1966 Allahaısmarladık İstanbul
Vur Emri Ali
Kanun Benim Orhan / Tarık
İdam Mahkûmu Ahmet
İstanbul Dehşet İçinde Kemal
Siyah Otomobil Kenan
Altın Kollu Adam Murat
Katiller de Ağlar Murat
Kumarbazın İntikamı Murat Soylu
Aslan Pençesi İsmail Sönmez
Bıçaklar Fora Orhan
1967 Demir Bilek
Yalnız Adam
Küçük Hanımefendi Bülent
Büyük Kin Ömer
Krallar Ölmez Ajan Murat
Ölüm Saati Ahmet
Kızıl Tehlike
Beni Katil Ettiler Ali
Aslan Yürekli Kabadayı Kara Haydar
Gecelerin Kralı Kenan
Galatalı Mustafa Mustafa
Acı Günler Turgut
Yıkılan Gurur Bülent
1968 Erikler Çiçek Açtı Orhan
1969 Sevdiğim Adam Murat
Sabah Olmasın Ahmet / Orhan
Ayşecik Yuvanın Bekçileri Murat
Yılan Soyu Orhan
Tel Örgü Ömer
Fato Yüzbaşı Kemal
Cingöz Recai Cingöz Recai
Ayşecik Yuvanın Bekçileri Murat
Hayatımın Erkeği Ferit Akman / Sedat Çağlayan
Karlıdağ`daki Ateş Yusuf
1970 Yaşamak Kolay Değil orhan
Küçük Hanımın Şoförü
Gölgedeki Adam Ekrem
Ölünceye Kadar Nejat
Zindandan Gelen Mektup Ali
Şampiyon Nihat
Öleceksek Ölelim Akmeşeli Dinar
Dağların Kartalı Şehmuz
Çalınmış Hayat Mehmet Güler
Bütün Aşklar Tatlı Başlar Murat
1971 Şerefimle Yaşarım Murat
Her şeyim Sensin Ahmet / Feridun
Ölümden Korkmuyorum Murat
Fatoş Sokakların Meleği Murat
Sezercik Yavrum Benim Tarık
Beyoğlu Kanunu Vedat
1972 Büyük Bela Murat
Kanun Adamı Koca Kurt
Kırık Merdiven Kemal
Kader Yolcuları Ömer
Beyaz Kurt Mustafa
Oğlum
Yirmi Yıl Sonra Nazım Usta
1973 Kızın Varsa Derdin Var Adnan
Kara Haydar Kara Haydar
Ölümün Nefesi (La Mano che Nutre La Morte) Doktor İgor
1975 Haşhaş Şahin
Harakiri Tayfun
1976 Örgüt
Kana Kan Ali
1977 Yangın C. Savcısı Selçuk Ünver
1979 Ölüm Benimdir

Benzer Reklamlar

İlk yorum yapan olun

Yorumunuz