Son bulgulara göre, ABD’nin bitişik kıyı şeridinin çoğunluğu 2050 yılına kadar ortalama 1 fit’e yakın bir deniz seviyesi artışı yaşayacaktır. En fazla değişim Güneydoğu ve Körfez Kıyısı’nda yaşanacak.
Yaklaşık otuz yıllık uydu ölçümlerini inceleyen uzmanlara göre, ABD’nin bitişik kıyı şeridinde deniz seviyesi 2050 yılına kadar bugünkü su seviyesinden 12 inç (30 santimetre) kadar yükselebilir. NASA Deniz Seviyesi Değişim Ekibi’nin bulguları, önümüzdeki yıllarda hem felakete yol açan hem de can sıkıcı sel baskınlarında artışa hazırlanan kıyı kentleri için yakın vadeli tahminlerin gözden geçirilmesine yardımcı olabilir.
Isınan iklime tepki olarak deniz seviyesi on yıllardır küresel olarak yükselmektedir ve çok sayıda veri yükselişin hızlandığını göstermektedir. Şubat 2022’de yayınlanan kurumlar arası bir değerlendirmede açıklanan en uç senaryolar en son verilerle desteklenmektedir. Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi (NOAA), ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumu ve diğer federal kurumlar, önümüzdeki 30 yıl içinde deniz seviyesinin bölgesel olarak önemli ölçüde yükseleceğini öngören bu araştırma üzerinde işbirliği yapmıştır. Doğu Kıyısı için öngördükleri ortalama yükselme 10 ila 14 inç (25 ila 35 santimetre), Körfez Kıyısı’nın 14 ila 18 inç (35 ila 45 santimetre) ve Batı Kıyısı’nın 4 ila 8 inç (10 ila 20 santimetre) yükseleceği tahmin edilmiştir.
NASA’nın Güney Kaliforniya’daki Jet İtki Laboratuvarı’ndan bir grup araştırmacı, daha önceki raporda açıklanan teknikleri temel alarak, uydu altimetrelerinden elde edilen 28 yıllık deniz yüzeyi yükseklik ölçümlerini kullandı ve bunları NOAA’nın 1920’ye kadar uzanan gelgit ölçer kayıtlarıyla karşılaştırdı. Çevredeki su seviyesinin yüksekliği, uydu verileriyle karşılaştırmak için güvenilir bir kayıt sunan gelgit ölçerler tarafından sürekli olarak ölçülmektedir.
Bilim insanları, 1993’ten 2020’ye kadar uydu verilerinde gözlemlenen deniz seviyesi artış hızının ve bu eğilimlerin yönünün, gelecekteki deniz seviyesi artışının tüm konumlar için daha yüksek tahmin aralığında olacağını gösterdiğini gözlemlemiştir. Güneydoğu ve Körfez kıyıları için belirsizlik aralığı aynı şekilde daha büyük olsa da, bu iki ABD kıyısı boyunca eğilimler Kuzeydoğu ve Batı kıyıları boyunca olanlardan belirgin şekilde daha yüksektir. Bu öngörülemezlik, fırtınaların ve diğer iklim dalgalanmalarının etkisinin yanı sıra Dünya yüzeyinin çeşitli kıyı bölgeleri boyunca doğal olarak batması veya kayması da dahil olmak üzere bir dizi değişkenden kaynaklanmaktadır.
NASA Deniz Seviyesi Değişim Ekibi Başkanı ve hem yeni çalışmanın hem de daha önceki raporun ortak yazarlarından biri olan JPL’den Ben Hamlington, “Önemli bir sonuç, ABD kıyıları boyunca deniz seviyesinin yükselmesinin son otuz yılda hızlanmaya devam etmesidir” dedi.
Hamlington’a göre ekip, yakında değişiklik görecek alanlar için deniz seviyesi tahminlerini geliştirip geliştiremeyeceklerini görmek istedi. Daha kısa zaman dilimlerinde, örneğin 70 veya 80 yıl yerine 20 veya 30 yıl sonrasına bakmak gibi, daha fazla bilgiye duyulan ihtiyaç, kıyılardaki uygulayıcılar ve planlamacılar tarafından kendisine ifade edilmiştir.
Nihai sonuç, önümüzdeki yıllarda neler yaşayabileceğimizi tahmin ederken bu artan olasılıkları dikkate almamız gerektiğidir.
Dünya üzerindeki doğal değişimler, deniz seviyelerindeki artışın tehlikelerini büyütmektedir.
Örneğin, Ay’ın yörüngesinde her 18,6 yılda bir meydana gelen bir yalpalama, 2030’ların ortasına kadar ABD’nin tüm kıyılarında daha yoğun gelgit sellerine neden olacaktır. Hamlington’a göre, bu ay döngüsü ve yükselen deniz seviyesi nedeniyle gelgit sellerinin etkilerinin 2030 ve 2040 yılları arasında daha da kötüleşmesi bekleniyor.
El Nio ve La Nia’nın neden olduğu gibi yıllık değişimler nedeniyle deniz seviyelerinin her yıl ne kadar hızlı ve ne kadar yükseleceğini tahmin etmek zor olabilir.
Hamlington’a göre, uydular zaman içinde daha fazla veri sağladıkça, tahminler de geliştirilmeye devam edecektir.
1990’ların başında NASA ve Fransa’nın Centre National d’Études Spatiales (CNES) uydu altimetrelerini ortaklaşa uçurmaya başlayarak uzun soluklu, yüksek doğrulukta ve neredeyse dünya çapında bir deniz yüzeyi yüksekliği kaydı başlattı.
ABD-Avrupa Sentinel-6 Michael Freilich ortak görevinin 2020’de fırlatılması ve altimetresi ile bu miras, bilim insanlarına otuz yıldan fazla bir süreyi kapsayan deniz seviyesinin sürekli bir uydu kaydını vererek devam edecektir.
Avrupa Meteoroloji Uyduları Keşif Örgütü, CNES, NASA, NOAA ve ESA program üzerinde birlikte çalışmaktadır.
NASA’nın deniz seviyesi araştırmalarının amacı uzun zamandır okyanusun gezegenin değişen ikliminden nasıl etkilendiğini anlamak olmuştur. NASA fonlarıyla çalışan bilim insanları, deniz yüzeyi yüksekliğinin kapsamlı küresel kaydına veri sağlayan uyduları fırlatmanın yanı sıra küresel ve bölgesel ölçekte deniz seviyesi değişiminin nedenlerini anlamak istiyor.
2030’ların ortasına kadar Amerikan şehirlerinde meydana gelecek kıyı taşkınlarının boyutunu tahmin etmek için test ve modelleme kullanıyorlar. Ayrıca, halkın belirli bölgelerin deniz seviyesindeki yükselmeden nasıl etkileneceğini anlamasını sağlayan çevrimiçi bir görselleştirme aracı da sunuyorlar. NASA verileri federal, eyalet ve yerel düzeydeki kuruluşlar tarafından deniz seviyesinin yükselmesinin etkileriyle başa çıkma ve bu etkileri azaltma stratejilerini bilgilendirmek için kullanılmaktadır.
Kaynak: jpl.nasa.gov/news
