Birkaç saat önce Türkiye ve Suriye’yi vuran depremle ilgili kısa mesajlar Johan Karlsson’un telefonundan eksik olmuyordu. Merkezi İsveç’te bulunan Better Shelter adlı STK’nın icra direktörü olan Karlsson, nasıl yardımcı olabileceğini belirlemek için grubun yardım ortaklarıyla temasa geçmeye başladı.
Karlsson’a göre, “Haberlerde tanık olduklarımızdan çok daha büyük bir boyutta olduğunu hemen fark ettik.” Aradan bir hafta geçti ve 36,000’den fazla insan hayatını kaybetti. Sadece Türkiye’de on binlerce yapının yıkılması ve ayakta kalanların da yaşanamaz hale gelmesi nedeniyle bir milyondan fazla kişi evsiz kaldı. İlk yıkımı atlatmayı başaranlar şimdi şiddetli soğuğa ve gıda ve su gibi ihtiyaçların kıtlığına katlanmak zorunda kaldı.
Kâr amacı gütmeyen kuruluş, depremin ertesi günü, Better Shelter’ın yaratıcıları ilk prototiplerini hazırladıklarından beri on yılı aşkın süredir destek veren Ikea Vakfı ile bir araya geldi.
Grubun 5.000 barınağı depoda bekliyordu ve vakıf bunların Türkiye’ye nakliyesini karşılama ve kâr amacı gütmeyen kuruluşa maliyetlerini tazmin etme sözü verdi. Daha sonra Better Shelter, Ikea’nın kendisinden yardım istedi.
Karlsson şöyle diyor: “Lojistik sorunlarımız vardı. “Stoklarımızı Türkiye’ye taşımak birlikte çalıştığımız işletmelerin aylarını alacaktı. Ikea’yı aradık ve bize yardımcı olmaları için yalvardık. Sonuçta siz sadece düz paket mobilyaların yerini değiştiriyorsunuz.
Pazar günü gelen telefonun ardından, Ikea’nın genellikle teslimat için kullandığı bir kamyon 13 Şubat Pazartesi günü sığınaklarla dolu olarak Polonya’nın Gdansk kentindeydi ve Türkiye’ye doğru yola çıktı.
Ikea Vakfı sözcüsüne göre, Ikea’nın teslimat ortaklarından 36 kamyon şu anda faaliyete geçmiş durumda. Önümüzdeki üç hafta boyunca 5.000 ünitenin tamamı Türkiye’de olacak ve Karlsson bunu önemli bir lojistik egzersiz olarak tanımlıyor. Her bir kamyon Polonya’dan yaklaşık altı günde yola çıkacak.
Kamyonlar Türkiye’nin son derece bozuk yollarından geçip Suriye’ye girebildiklerinde bile aşılması gereken engeller olacak. Ancak Karlsson’a göre, Better Shelter bir süredir bölgede faaliyet gösterdiği için, son kilometre lojistiği konusunda yardımcı olabilecek bir ortaklar ağına sahip ve Türk işletmeleri de yardımlarını sunmak için kendisiyle temasa geçti.
Barınaklar, teslimattan sonra birkaç saat içinde hızla bir araya getirilebilecek şekilde üretilmiştir. Her biri iki kişi tarafından taşınabilecek kadar hafif olan iki düz paket kutu, beş kişiye kadar barınabilecek tek bir barınağın bileşenlerini içeriyor. Bir araya getirildiğinde duvarlar, çatı panelleri, kilitlenebilir bir kapı, güneş enerjisiyle çalışan bir ışık ve şarj cihazı, bir ısıtıcı ve battaniyelerle birlikte geliyor.
Hafif yapıların deprem hasarına karşı betondan yapılanlara göre daha dirençli olması nedeniyle, yapıların herhangi bir hasar görmesi olası değildir. Depremden önce Suriye’de 10.000 barınak kurulmuştu; Better Shelter henüz herhangi bir hasar haberi almadı.
STK şu anda üretilen barınakların sayısını arttırıyor. Kuruluşa göre, Türkiye ve Suriye’deki insani yardım ortakları için daha büyük acil durum konutlarının yanı sıra Better Shelter markası da dahil olmak üzere 28.000’den fazla barınağa ihtiyaç var.
Grup ayda 2.500’e kadar barınak üretebiliyor. Karlsson’a göre, tedarik zincirimizin kurulma şekli nedeniyle üretimi hızlı bir şekilde açıp kapatıyoruz. Önümüzdeki aylarda 10.000 barınağın teslim edilmesi bekleniyor. Karlsson, bunun sihirli bir değnek olmadığını ve başka çarelere de ihtiyaç duyulacağını belirtiyor. Ancak oldukça önemli bir adım atabileceğimizi düşünüyoruz.
Kaynak: fastcompany
