17 Mart, Miladi takvime göre yılın 76. (artık yıllarda 77.) günüdür. Yıl sonuna kadar kalan gün sayısı 289.
Bilim Tarihinde Bugün
- 17 Mart 1845 – Küçük paketlerde kullanılan lastik bandın patenti alındı.
- 17 Mart 1849 – Charles Francis Brush, Amerikalı buluşçu, girişimci ve iş adamı doğdu.
- 17 Mart 1853 – Christian Andreas Doppler, Avusturyalı matematikçi ve fizikçi öldü.
Olaylar
- 1756 – İrlanda’nın koruyucu azizlerinden, Aziz Patrick’in (385-461) adına kutlanan bir festival olan Aziz Patrick Günü, ilk kez New York’ta da kutlandı.
- 1776 – Amerikan Devrimi: George Washington ve Henry Knox’un kente bakan tepelere topçu birliklerini konuşlandırmasının ardından İngiliz güçleri, Boston’u terk etmek zorunda kaldı.
- 1816 – 38 tonluk ‘Elise’ adlı buharlı tekne, kaptan Pierre Andriel yönetiminde, Manş Denizi’ni aşan ilk buharlı tekne oldu.
- 1861 – İtalya, ulusal birliğini kurdu.
- 1891 – Ahmed İhsan Tokgöz, Servet-i Fünûn dergisini kurdu.
- 1901 – Van Gogh’un resimleri Paris’te Bernheim-Jeune galerisinde sergilenmeye başladı. 1890’da intihar eden sanatçı, yaşamı boyunca sadece bir tane resim satabilmişti.
- 1915 – Çanakkale Savaşı: Kraliyet Donanması Komutanı Amiral Sackville Carden, görevinden ayrıldı.
- 1920 – İngilizler, Eskişehir ve Afyon’dan çekildiler.
- 1921 – Londra’da ilk doğum kontrol kliniği açıldı. Kliniğe başvuranlara, düşük ücretle korunma araç gereçleri verildi.
- 1926 – Demir Sanayinin Tesisine Dair Kanun TBMM’de kabul edildi.
- 1927 – İtalya’da müzmin bekarların ağır vergi ödemeleri için kanun çıkarıldı.
- 1941 – Alman denizaltı kaptanı Otto Kretschmer’in denizaltısı batırıldı ve esir alındı.
- 1944 – Varlık Vergisi’nin tasfiyesine ilişkin yasa yürürlüğe girdi.
- 1948 – Belçika, Fransa, Hollanda, Birleşik Krallık ve Lüksemburg arasında, 50 yıl süreli Brüksel Antlaşması imzalandı ve Batı Avrupa Birliği kuruldu.
- 1954 – İspanya’yı kura sonucunda eleyen Türkiye millî futbol takımı, FIFA Dünya Kupası’na katılmaya hak kazandı.
- 1961 – Vicente Calderón Stadyumu’nun yapımına başlandı.
- 1965 – 30 milyon dolarlık hacmi olan Türk-İsrail Ticaret Antlaşması imzalandı.
- 1966 – ABD donanması’na ait “Alvin” adlı araştırma-kurtarma denizaltısı, İspanya kıyıları açıklarında ABD’ye ait kayıp hidrojen bombası’nı buldu.
- 1968 – PTT ile Northern Electric firmasının işbirliğiyle kurulan telefon fabrikasında yapılan ilk yerli telefon cihazları, 157 liradan satışa çıkarıldı.
- 1969 – Golda Meir, İsrail’in ilk kadın Başbakanı oldu.
- 1970 – My Lai katliamı: ABD Ordusu, olayı örtbas etmeye çalıştıkları için 14 subay hakkında soruşturma başlattı.
- 1972 – Eti Gıda San. ve Tic. A.Ş. Eskişehir’de kuruldu.
- 1980 – Türkiye’de 12 Eylül 1980 Darbesi’ne Giden Süreç (1979- 12 Eylül 1980): Ankara Sıkıyönetim Komutanı, Sıkıyönetim Koordinasyon Toplantısı’nda konuştu: “Türk Mimar Mühendisler Odası Birliği bizce sabıkalı bir yerdir. Adam öldürmekten 24 yıl ağır hapse mahkûm olan Mahmut Esat Güven, burada iki tabanca ile birçok parlamentere ders verirken yakalanmıştır.”
- 1985 – İki ünlü oyun yazarı Arthur Miller ve Harold Pinter, hapiste bulunan Uluslararası Yazarlar üyesi yazarları ziyaret etmek amacıyla Türkiye’ye geldi.
- 1995 – Azerbaycan’da 15 Mart’ta başlatılan ve Türkiye’nin de adının karıştığı bir darbe girişimi bastırıldı. Devlet Başkanı Haydar Aliyev’i devirmek isteyen OMON Birlikleri’nin Komutanı Albay Ruşen Cevadov dahil olmak üzere, 400 kişi yaşamını yitirdi.
- 1995 – Michael Jordan, basketbola geri dönme kararı aldı.
- 2020 – 2020 Avrupa Futbol Şampiyonası, koronavirüs pandemisi nedeniyle 2021’e ertelendi.
Doğumlar
- 763 – Harun Reşit, Abbâsîler’in 5. Halifesi (ö. 809)
- 1231 – Shijō, Japon İmparatoru (ö. 1242)
- 1473 – IV. James, İskoç Kralı (ö. 1513)
- 1548 – Honda Tadakatsu, Japon samuray ve daimyō (ö. 1610)
- 1600 – Aleksey Trubetskoy, Trubetskoy Hanedanı’nın son üyelerinden biri (ö. 1680)
- 1685 – Jean-Marc Nattier, Fransız ressam (ö. 1766)
- 1709 – Molla Veli Vidadî, Azeri şair ve din adamı (ö. 1809)
- 1733 – Carsten Niebuhr, Alman matematikçi, haritacı ve kaşif (ö. 1815)
- 1768 – Kaʻahumanu, Hawaiʻ i Krallığı’nda konsort kraliçe (ö. 1832)
- 1834 – Gottlieb Daimler, Alman mühendis (ö. 1900)
- 1849 – Charles Francis Brush, Amerikalı buluşçu, girişimci ve iş adamı (ö. 1929)
- 1862 – Charles Laval, Fransız ressam (ö. 1894)
- 1865 – Gabriel Narutowicz, Polonyalı politikacı (ö. 1922)
- 1866 – Alf Victor Guldberg, Norveçli matematikçi (ö. 1936)
- 1873 – Margaret Bondfield, İngiliz politikacı (ö. 1953)
- 1874 – Stephen Samuel Wise, Yahudi haham ve siyonist lider (ö. 1949)
- 1875 – Mike Bernard, Amerikalı Ragtime müzisyeni (ö. 1936)
- 1877 – Otto Gross, Avusturyalı psikanalist (ö. 1920)
- 1879 – Sid Grauman, Amerikalı şovmen (ö. 1950)
- 1881 – Walter Rudolf Hess, İsviçreli fizyolog ve Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi (ö. 1973)
- 1888 – Paul Ramadier, Fransız Başbakanı (ö. 1961)
- 1888 – Nugent Slaughter, Amerikalı müzisyen (ö. 1968)
- 1896 – Tacülmüluk, İran Kraliçesi (ö. 1982)
- 1900 – Manuel Plaza, Şilili sporcu (ö. 1969)
- 1902 – Bobby Jones, Amerikalı golfçü (ö. 1971)
- 1919 – Nathaniel Adams Coles, Amerikalı caz müzisyeni (ö. 1965)
- 1920 – Mucibur Rahman, Bangladeş’in ilk Başbakanı ve Devlet Başkanı (ö. 1975)
- 1925 – Mansour Rahbani, Lübnanlı müzisyen ve besteci (ö. 2009)
- 1928 – Neriman Köksal, Türk sinema oyuncusu (ö. 1999)
- 1928 – Jean Panisse, Fransız aktör (ö. 2021)
- 1929 – Peter Ludwig Berger, Amerikalı sosyolog ve teolog (ö. 2017)
- 1933 – Asa Lanova, İsviçreli kadın bale dansçısı ve yazar (ö. 2017)
- 1937 – Ramdas Agarwal, Hint siyasetçi (ö. 2017)
- 1938 – Rudolf Nureyev, SSCB’li (daha sonra Avusturyalı) bale dansçısı (ö. 1993)
- 1939 – Atilla Dorsay, Türk sinema eleştirmeni, yazar, gazeteci ve mimar
- 1939 – Giovanni Trapattoni, İtalyan futbol adamı
- 1940 – Ruşen Güneş, Türk müzisyen
- 1946 – Georges J.F. Kohler, Alman biyolog ve Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi (ö. 1995)
- 1948 – William Gibson, Amerikalı roman yazarı
- 1950 – Mehmet Ali İrtemçelik, Türk politikacı
- 1951 – Kurt Russell, Amerikalı oyuncu
- 1954 – Kazım Arslan, Türk avukat ve siyasetçi (ö. 2019)
- 1955 – Gary Sinise, Amerikalı oyuncu ve film yönetmeni
- 1962 – Kalpana Chawla, Hint asıllı Amerikan astronot (ö. 2003)
- 1972 – Mia Hamm, Amerikalı kadın millî futbolcu
- 1976 – Álvaro Recoba, Uruguaylı futbolcu
- 1976 – Antoine van der Linden, Hollandalı futbolcu
- 1981 – Dilek Serbest, Türk manken ve oyuncu
- 1981 – Servet Çetin, Türk futbolcu
- 1982 – Mamedali Karadanov, Türkmen futbolcu
- 1983 – Raul Meireles, Portekizli futbolcu
- 1985 – Tuğba Karademir, Türk artistik buz patencisi
- 1988 – Claire Elise Boucher, daha çok bilinen sahne adı ile Grimes, Kanadalı şarkıcı, söz yazarı, albüm yapımcısı ve müzik video yönetmenidir
- 1989 – Shinji Kagawa, Japon futbolcu
- 1990 – Andrew Hozier-Byrne veya yalnızca Hozier, İrlandalı bir şarkıcıdır
- 1997 – Katie Genevieve Ledecky, Çek asıllı Amerikalı yüzücü.
Ölümler
- MÖ 45 – Titus Labienus, Romalı asker (d. MÖ 100 civarı)
- 180 – Marcus Aurelius, Roma İmparatoru (d. 121)
- 624 – Ebû Cehil, Mekke’nin liderlerinden (d. 556)
- 1040 – I. Harold, İngiltere Kralı (d. 1015)
- 1642 – Jakub Zadzik, Polonya Büyük Taç Sekreteri (d. 1582)
- 1650 – Carl Gyllenhielm, İsveçli asker ve politikacı (d. 1574)
- 1680 – François de La Rochefoucauld, Fransız yazar (d. 1613)
- 1782 – Daniel Bernoulli, Hollandalı matematikçi (d. 1700)
- 1826 – Ferdinand Bauer, Avusturyalı botanik ressamı (d. 1760)
- 1830 – Laurent de Gouvion Saint-Cyr, Fransa mareşali ve Marki (d. 1764)
- 1831 – Napoleon Louis Bonaparte, Hollanda Krallığı’nın Bonapart Hanedanı’ndan gelen son kralı (d. 1804)
- 1846 – Friedrich Wilhelm Bessel, Almanyalı gök bilimci ve matematikçi (d. 1784)
- 1849 – II. William, Hollanda Kralı, Lüksemburg Büyük Dükü ve Limburg Dükü’ydü (d. 1792)
- 1853 – Christian Andreas Doppler, Avusturyalı matematikçi ve fizikçi (d. 1803)
- 1862 – Jacques Fromental Halévy, Fransız besteci (d. 1799)
- 1872 – Aleksa Simić, Sırp siyasetçi (d. 1800)
- 1879 – Ludwig Reichenbach, Alman bitki bilimci ve ornitolog (d. 1793)
- 1885 – Susan Bogert Warner, Amerikan yazarı (d. 1819)
- 1890 – Władysław (Ladislaus) Taczanowski, Polonyalı ornitoloji ve zooloji uzmanı bilim adamıdır (d. 1819)
- 1893 – Jules Ferry, Fransa eski Başbakanı (d. 1832)
- 1911 – Paul Arbaud, Fransız kitap koleksiyoncusu ve hayırsever (d. 1832)
- 1917 – Franz Brentano, Alman psikolog ve filozof (d. 1838)
- 1922 – Gördesli Makbule, Türk Kurtuluş Savaşı’nda Yunanlarla savaşırken 20 yaşında ölen Türk kadını
- 1927 – Victorine Louise Meurent, Fransız ressam ve ressam modeli (d. 1844)
- 1937 – Joseph Austen Chamberlain, 1924-1929 yılları arasında Birleşik Krallık Dışişleri Bakanı olarak görev yapmış olan İngiliz siyasetçi – 1925 Nobel Barış Ödülü’ne layık görülmüştür (d. 1863)
- 1952 – Ali Rıza Özdarende Türk politikacı ve din adamı (d. 1876)
- 1956 – Irène Joliot-Curie, Fransız bilim insanı ve Nobel Kimya Ödülü sahibi (d. 1897)
- 1974 – Louis Kahn, Amerikalı mimar (d. 1901)
- 1976 – Luchino Visconti, İtalyan sinemacı (d. 1906)
- 1978 – Ceyhun Atuf Kansu, Türk şair (d. 1919)
- 1988 – Nikolas Asimos, Yunan besteci (d. 1949)
- 1990 – Capucine, Fransız oyuncu (d. 1931)
- 1993 – Helen Hayes, Amerikalı oyuncu (d. 1900)
- 1995 – Ruşen Cevadov, Azeri asker ve siyasetçi (d. 1951)
- 1996 – René Clément, Fransız film yönetmeni (d. 1913)
- 2001 – Angel Mojsovski, Makedon komünist aktivist, Yugoslavya Cephesi’nde savaşan asker, Halk Kahramanı Nişanı sahibi (d. 1923)
- 2005 – George Kennan, Amerikalı diplomat (d. 1904)
- 2006 – İstemihan Taviloğlu, Türk besteci (d. 1945)
- 2007 – John Backus, Amerikalı matematikçi (d. 1924)
- 2011 – Michael Gough, Britanyalı karakter oyuncusudur (d. 1916)
- 2011 – Ferlin Husky, (doğum adıyla: Terry Preston ya da Simon Crum), Amerikalı country müzisyeni (d. 1925)
- 2012 – III. Şenuda, Mısırlı hristiyan ortodoks din adamı (d. 1923)
- 2013 – Olivier Metzner, Fransız ceza avukatı (d. 1949)
- 2015 – Ashley Adams, Avustralyalı atıcı (d. 1955)
- 2016 – Ralph David Abernathy III, Amerikalı siyasetçi ve iş insanı (d. 1959)
- 2016 – Aluf Meir Dagan, İsrailli asker ve siyaset adamı (d. 1945)
- 2016 – Zoltán Kamondi, Macar film yönetmeni, oyuncu, yapımcı ve senarist (d. 1960)
- 2017 – Derek Walcott, Saint Lucialı şair ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (d. 1930)
- 2018 – Mike Allan MacDonald, Kanadalı stand-up komedyen ve oyuncu (d. 1954)
- 2020 – Betty Williams, Kuzey İrlandalı barış gönüllüsü ve Nobel Barış Ödülü sahibi (d. 1943)
- 2021 – Ayla Karaca gerçek adı ile Atina Miloharakti, Türkiye Rumu oyuncu (d. 1933)
- 2021 – John Magufuli, Tanzanyalı öğretim görevlisi ve siyasetçi (d. 1959)
Tatiller ve özel günler
- Berdül’aczin (Kocakarı Soğuklarının) sonu
- Aziz Patrick Günü
