25 Nisan, Miladi takvime göre yılın 115. (artık yıllarda 116.) günüdür. Yıl sonuna kadar kalan gün sayısı 250.
Bilim Tarihinde Bugün
- 25 Nisan 1840 – , Fransız matematikçi ve fizikçi Siméon Denis Poisson öldü.
- 25 Nisan 1874 İtalyan mucit, fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi Guglielmo Marconi doğdu.
- 25 Nisan 1900 Avusturyalı fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi Wolfgang Pauli doğdu.
- 25 Nisan 1901 – New York, otomobillere plaka uygulamasını zorunlu hale getiren ilk eyalet oldu.
- 25 Nisan 1953 – Cambridge Üniversitesi’nde iki bilim adamı, kalıtsal özellikleri ebeveynden çocuğa taşıyan deoksiribonükleik asit (DNA) adını verdikleri molekül yapısını buldular.
- 25 Nisan 1961’de entegre devrenin patenti Robert Noyce tarafından alındı.
- 25 Nisan 1990 yılında, 2,5 milyar dolarlık Hubble Uzay Teleskobu, Uzay Mekiği Discovery’den Dünya’nın 613 km uzaklığında bir yörüngeye yerleştirildi.
Olaylar
- 1719 – Daniel Defoe’nun ünlü romanı, Robinson Crusoe yayımlandı.
- 1859 – Kızıldeniz ile Akdeniz’i birbirine bağlayacak olan Süveyş Kanalı’nın kazılmasına, Mısır’ın Port Said kentinde başlandı.
- 1915 – İngiliz – Fransız kuvvetleri, Çanakkale’ye çıkarma harekâtı başlattı. Kara savaşları başladı.
- 1915 – Seddülbahir Muharebeleri başladı.
- 1915 – Arıburnu Muharebeleri başladı.
- 1925 – Mareşal Hindenburg, Almanya’nın halk oyuyla seçilen ilk Cumhurbaşkanı oldu.
- 1926 – İran’da Rıza Han Pehlevi, kendisini “Şah” ilan etti.
- 1945 – 46 ülkeden gelen delegeler, Milletler Cemiyeti’nin yerini alacak olan Birleşmiş Milletler’i kurmak üzere San Fransisco’da bir araya geldiler.
- 1946 – Türkiye Garanti Bankası kuruldu.
- 1952 – Başbakan Adnan Menderes ve Dışişleri Bakanı Fuad Köprülü, Yunanistan’a resmi ziyarette bulundu.
- 1953 – Cambridge Üniversitesi’nde iki bilim adamı, kalıtsal özellikleri ebeveynden çocuğa taşıyan deoksiribonükleik asit (DNA) adını verdikleri molekül yapısını buldular.
- 1957 – Muğla’nın Fethiye ilçesinde 7,1 büyüklüğünde bir deprem oldu: 67 kişi öldü.
- 1962 – Anayasa Mahkemesi kuruldu.
- 1967 – “Kadınlar I-ıh derse” adlı oyunun sahnelenmesinin yasaklanması üzerine, 11 Nisan’da açlık grevine başlayan sanatçı Lale Oraloğlu ağırlaşarak hastaneye kaldırıldı.
- 1968 – Andre Malraux’nun Türkçeye çevrilen “Umut” adlı kitabı “komünizm propagandası” yapıldığı gerekçesiyle toplatıldı.
- 1974 – Portekiz’de Karanfil Devrimi: General Antonio Spinola’nın yönettiği askeri ayaklanmayla, Salazar’ın faşist diktatörlüğü devrildi.
- 1975 – Batılı ünlü iş adamlarının katıldığı Bilderberg toplantısı Çeşme’de yapıldı.
- 1975 – Portekiz’de Kurucu Meclis seçimlerini, Mario Soares’in liderliğindeki Sosyalist Parti kazandı.
- 1976 – Portekiz’de faşist diktatörlük sonrasında yapılan ilk Parlamento seçimlerini, Mario Soares liderliğindeki Sosyalist Parti kazandı.
- 1980 – Türkiye’de 12 Eylül 1980 Darbesi’ne Giden Süreç (1979- 12 Eylül 1980): Sol görüşlü Seyit Konuk, İbrahim Ethem Coşkun ve Necati Vardar adlı militanlar, İzmir’de müteahhit Nuri Yapıcı’yı öldürdüler. Yurt sathında 15 kişi öldürüldü.
- 1983 – Pioneer 10, Plüton’un yörüngesini aştı.
- 1986 – İstanbul Cumhuriyet Savcılığı, “muzır neşriyat” kapsamına alınan “Playboy” dergisinin “poşete konulmasına” karar verdi.
- 1990 – 6 Nisan’da ölüm orucuna başlayan Türkiye Birleşik Komünist Partisi (TBKP) yöneticileri, Nabi Yağcı ve Nihat Sargın ölüm oruçlarına ara verdiler.
- 1990 – ABD uzay mekiği Discovery’nin mürettebatı, ilk uzay teleskobu Hubble’ı yer çevresinde yörüngeye oturtmayı başardı.
- 2000 – TBMM’de grubu bulunan beş siyasi partinin Genel Başkanları, Anayasa Mahkemesi Başkanı Ahmet Necdet Sezer’i Cumhurbaşkanlığı’na aday gösteren öneriyi imzalayarak TBMM’ye sundu.
- 2001 – Filipinler’in eski Devlet Başkanı Joseph Estrada, ülkesinin 80 milyon dolarını hortumlamak suçlamasıyla, Manila’daki evinde yakalanarak tutuklandı.
- 2001 – Merkez Bankası’na özerklik getiren yasa TBMM’de kabul edildi.
- 2005 – Bulgaristan ve Romanya’nın, Avrupa Birliği’ne girişi için müzakereler başladı.
Doğumlar
- 32 – Otho, Roma İmparatoru (ö. 69)
- 1599 – Oliver Cromwell, İngiliz siyaset adamı ve asker (İngiltere’de mutlakiyetçiliğe karşı ayaklanmanın önderi) (ö. 1658)
- 1657 – Tökeli İmre, Macar Kralı (Osmanlı Devletine sığınan) (ö. 1705)
- 1725 – Philipp Ludwig Statius Müller, Alman zoolog (ö. 1776)
- 1815 – Mirza Şirazi, İslam alimi (ö. 1895)
- 1823 – Sultan Abdülmecit, Osmanlı’nın 31. Padişahı (ö. 1861)
- 1824 – Gustave Boulanger, Fransız klasik figür ressamı ve doğa bilimci (ö. 1888)
- 1874 – Guglielmo Marconi, İtalyan mucit, fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (ö. 1937)
- 1888 – Chojun Miyagi, Japon sporcu ve karateci (ö. 1953)
- 1900 – Wolfgang Pauli, Avusturyalı fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (ö. 1958)
- 1906 – Frank H. Netter, Amerikalı ressam ve tıp doktoru (ö. 1991)
- 1917 – Ella Fitzgerald, Amerikalı şarkıcı (ö. 1996)
- 1920 – Sabahattin Kudret Aksal, Türk şair, öykücü ve oyun yazarı (ö. 1993)
- 1921 – Karel Appel, Hollandalı ressam ve heykeltıraş (ö. 2006)
- 1927 – Albert Uderzo, Fransız çizgi roman sanatçısı ve senarist (ö. 2020)
- 1936 – Leonel Sánchez, Şilili futbolcu
- 1937 – Marilyn B. Young, Amerikalı tarihçi ve akademisyen (ö. 2017)
- 1940 – Al Pacino, Amerikalı oyuncu ve En İyi Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sahibi
- 1941 – Bertrand Tavernier, Fransız film yönetmeni, prodüktör, senarist ve oyuncu (d. 2021)
- 1945 – Özdemir Özok, Türk hukukçu (ö. 2010)
- 1947 – Johan Cruyff, Hollandalı futbolcu ve teknik direktör (ö. 2016)
- 1948 – Péter Andorai, Macar oyuncu (ö. 2020)
- 1959 – Burhan Öçal, Türk perküsyon sanatçısı ve oyuncu
- 1960 – Ramón Vilalta, Katalan kökenli mimar
- 1965 – Édouard Ferrand, Fransız siyasetçi (ö. 2018)
- 1968 – İdris Bal, Türk akademisyen ve siyasetçi
- 1969 – Renée Zellweger, Amerikalı oyuncu ve En İyi Kadın Oyuncu Akademi Ödülü, En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu Akademi Ödülü sahibi
- 1970 – Jason Lee, Amerikalı oyuncu
- 1981 – Felipe Massa, Brezilyalı Formula 1 pilotu
- 1986 – Raïs M’Bolhi, Cezayir asıllı Fransız futbolcudur.
- 1986 – Daniel Andrew Sharman, İngiliz oyuncu
- 1988 – Laura Lepistö, Fin buz patencisi
- 1989 – Aysel Teymurzade, Azeri şarkıcı
- 1993 – Raphaël Varane, Fransız millî futbolcudur
- 1995 – Ellen Benediktson, İsveçli şarkıcı ve şarkı yazarı.
- 1996 – Allisyn Ashley Arm, Amerikalı oyuncudur
- 1998 – Satou Sabally, Gambiya asıllı Alman profesyonel basketbolcu.
Ölümler
- 1077 – I. Géza, Macaristan Krallığı’nın 7. Kralı (d. 1040)
- 1185 – Antoku, Japonya’nın 81. İmparatoru (d. 1178)
- 1342 – XII. Benedictus, Katolik Kilisesi’nin 197. Papası (d. 1285)
- 1472 – Leon Battista Alberti, İtalyan ressam, şair ve filozof (d. 1404)
- 1566 – Louise Labé, Fransız şair (d. 1524)
- 1644 – Chongzhen, Çin’in Ming Hanedanı’nın 16. ve son İmparatoru (D. 1611)
- 1667 – Pedro de Betancur, İspanyol Hristiyan azizi ve misyoner (d. 1626)
- 1744 – Anders Celsius, İsveçli gök bilimci (d. 1701)
- 1800 – William Cowper, İngiliz şair ve hümanist (d. 1731)
- 1820 – Constantin François de Chassebœuf, Fransız filozof, tarihçi, doğu bilimci ve politikacı (d. 1757)
- 1840 – Siméon Denis Poisson, Fransız matematikçi ve fizikçi (d. 1781)
- 1878 – Anna Sewell, İngiliz roman yazarı (d. 1820)
- 1914 – Géza Fejérváry, Macar asker ve Macaristan Krallığı’nın Başbakanı (d. 1833)
- 1928 – Pyotr Vrangel, Rus asker (Karşı devrimci Beyaz Ordu’nun liderlerinden) (d. 1878)
- 1941 – Salih Bozok, Türk asker, Atatürk’ün yaveri ve Milletvekili (d. 1881)
- 1956 – Paul Renner, Alman grafik tasarımcısı ve eğitmen (d. 1878)
- 1972 – George Sanders, İngiliz aktör (d. 1906)
- 1976 – Sir Carol Reed, İngiliz film yönetmeni ve yapımcısı (d. 1906)
- 1982 – W.R. Burnett, Amerikalı romancı ve senaryo yazarı (d. 1899)
- 1988 – Clifford D. Simak, Amerikalı yazar (d. 1904)
- 1990 – Dexter Gordon, Amerikalı caz saksafoncusu (d. 1923)
- 1995 – Ginger Rogers, Amerikalı aktris ve dansçı (d. 1911)
- 1996 – Saul Bass, Amerikalı grafik tasarımcısı film yapımcısı ve Oscar Ödülü sahibi (d. 1920)
- 2001 – Michele Alboreto, İtalyan yarış pilotu (d. 1956)
- 2002 – Ahmet Uğurlu, Türk sanayici (Türkiye’de ilk televizyon tüpü imalatı yapan “Uğurgül” fabrikalarının kurucusu) (d. 1930)
- 2002 – Lisa Lopes, Amerikalı şarkıcı (d. 1971)
- 2003 – Lynn Chadwick, Britanyalı heykeltıraş (d. 1914)
- 2006 – Jane Jacobs, Amerikalı-Kanadalı kadın gazeteci, yazar ve aktivist (d. 1916)
- 2009 – Beatrice Arthur, Amerikalı aktris ve şarkıcı (d. 1922)
- 2011 – Osman Durali, Türk asıllı Bulgar güreşçi (d. 1939)
- 2011 – Güven Sazak, Türk iş adamı ve Fenerbahçe Spor Kulübü Başkanı (d. 1935)
- 2012 – Louis le Brocquy, İrlandalı ressam (d. 1916)
- 2012 – Paul L. Smith, Amerikalı oyuncu, komedyen ve seslendirme sanatçısı (d. 1936)
- 2013 – Virginia Gibson, Amerikalı şarkıcı, dansçı ve oyuncu (d. 1925)
- 2014 – Tito Vilanova, İspanyol futbolcu ve teknik direktör (d. 1968)
- 2015 – Dan Fredinburg, Amerikalı bilişimci ve bilgisayar mühendisi (d. 1981)
- 2015 – Otakar Krámský, Çek otomobil yarışçısı (d. 1959)
- 2016 – Samantha Schubert, Malezyalı aktris ve Güzellik Kraliçesi (d. 1969)
- 2017 – Philippe Mestre, Fransız siyasetçi (d. 1927)
- 2017 – Yelena Rjevskaya, Sovyet yazar (d. 1919)
- 2017 – Munyua Waiyaki, Kenyalı siyasetçi ve hekim (d. 1925)
- 2018 – Şöhret Abbasov, Özbek aktör, film yönetmeni, senarist ve film yapımcısı (d. 1931)
- 2018 – Michael Anderson İngiliz film yönetmeni (d. 1920)
- 2018 – Abbas Attar, İranlı fotoğraf sanatçısı (d. 1944)
- 2018 – Edith MacArthur, İskoç kadın oyuncu (d. 1926)
- 2019 – Robbert de Graaf, Hollandalı bisiklet yarışçısı (d. 1991)
- 2019 – John Havlicek, Amerikalı profesyonel basketbol oyuncusu (d. 1940)
- 2019 – Larry Jenkins, Amerikalı oyuncu, film yapımcısı, yönetmen ve senarist (d. 1955)
- 2019 – Faty Papy, Burundili millî futbolcu (d. 1990)
- 2020 – Alan Abel, Amerikalı müzisyen, eğitimci ve mucit (d. 1928)
- 2020 – India Adams, Amerikalı şarkıcı, dublaj sanatçısı ve oyuncu (d. 1927)
- 2020 – Erin Babcock, Kanadalı hemşire ve siyasetçi (d. 1981)
- 2020 – Ricardo Brennand, Pernambuco eyaletinde Brezilyalı iş insanı, mühendis ve sanat koleksiyoncusu (d. 1927)
- 2020 – Ricardo Divila, Brezilyalı motor sporları tasarımcısı (d. 1945)
- 2020 – Henri Kichka, Belçikalı yazar (d. 1926)
- 2020 – Robert Mandell, Amerikan asıllı İngiliz orkestra şefi (d. 1929)
- 2020 – Gunnar Seijbold, İsveçli fotoğrafçı ve müzisyen (d. 1955)
- 2021 – Hamid Casimiyan, İranlı futbolcu (d. 1936)
Tatiller ve özel günler
- Ebeveyn Yabancılaşma Farkındalık Günü
- Türkiye İstatistik Günü
- Dünya Sıtma ile Mücadele Günü
- DNA Günü
- Karanfil Devrimi (Portekiz)
