15 Mart, Miladi takvime göre yılın 74. (artık yıllarda 75.) günüdür. Yıl sonuna kadar kalan gün sayısı 291.
Bilim Tarihinde Bugün
- 15 Mart 1493 Kristof Kolomb Yeni Dünya’ya yaptığı ilk seyahatten sonra İspanya’ya geri döndü.
- 15 Mart 1854 Emil von Behring, 1901’de Nobel Tıp Ödülü’nü alan ilk kişi doğdu.
- 15 Mart 1985 İlk İnternet alan adı olan symbols.com tescil edildi.
- 15 Mart 2004 John Anthony Pople, İngiliz matematikçi ve kimyager öldü.
Olaylar
- 1820 – Maine, Amerika Birleşik Devletleri’ne katılarak ülkenin 23. eyaleti oldu.
- 1848 – 1848 Macar Devrimi patlak verdi.
- 1892 – Jesse W. Reno tarafından yürüyen merdivenin patenti alındı.
- 1892 – Liverpool FC kuruldu.
- 1917 – II. Nikolay, kardeşi Mihail lehine tahtta çekildi.
- 1919 – Merzifon işgal edildi.
- 1920 – Birleşik Krallık otoriteleri, İstanbul’da yüz elli kişiyi tutukladı.
- 1921 – Osmanlı eski Sadrazamı Talat Paşa, Ermeni kırımında rolü olduğu gerekçesiyle Berlin’de 23 yaşındaki Soğomon Tehliryan tarafından öldürüldü.
- 1928 – 15 Mart Olayı başladı. Japon İmparatorluğu’nda çok sayıda komüniste tutuklama kararı çıkarıldı.
- 1933 – Almanya’da Hitler, III. Reich’ı ilan etti.
- 1938 – SSCB’de olağanüstü mahkemede ölüm cezasına çarptırılan, aralarında Ekim Devrimi’nin önderlerinden Nikolay Buharin’in de bulunduğu 18 kişinin cezaları infaz edildi.
- 1939 – Cumhurbaşkanı Emil Hácha, Nazi Almanyası’nın İkinci Çekoslovak Cumhuriyeti’ni ilhakını kabul etti ve Bohemya ve Moravya Protektorası ilan edildi.
- 1945 – II. Dünya Savaşı: Sovyet güçleri Yukarı Silezya’yı Alman güçlerinden temizlemek için taarruz başlattı.
- 1961 – Güney Afrika, Milletler Topluluğu’ndan ayrıldı.
- 1964 – Sinema yıldızı Elizabeth Taylor ile oyuncu Richard Burton evlendi.
- 1985 – İnternette ilk alan adı tescili yapıldı. (symbolics.com)
- 1989 – Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası’nda Galatasaray, Monaco takımı ile Köln’de bulunan Müngersdorf Stadyumu’nda yaptığı maçta 1-1 berabere kalarak, bu kupada yarı finale yükselen ilk Türk takımı oldu.
- 2001 – İstanbul – Moskova seferini yapan Tupolev Tu-154 tipi bir uçak, Çeçen korsanlarca kaçırıldı. Medine’ye indirilen uçağa, Suudi antiterör timlerince düzenlenen operasyonda, Türk yolcu Gürsel Kambal, Rus hostes Yuria Fomina ve bir korsan öldü.
- 2002 – Güneydoğu Anadolu Projesinin sulama tünellerinden T2 faaliyete geçti.
- 2003 – Hu Jintao, Çin’in 4. Devlet Başkanı olarak göreve başladı.
- 2004 – Çin Halk Cumhuriyeti’nde ilk kez bir milletvekili, ülkede yılda 10 bin insanın idam edildiğini açıkladı. Ülke, insan hakları örgütlerinin eleştirileri nedeniyle, idamla ilgili rakamlarını gizli tutuyor.
- 2011 – Suriye İç Savaşı’nın başlangıcı.
- 2011 – Kenan Evren, kurucularından biri olduğu Mehmetçik Vakfına röportaj verdi. Bu, Evren’in son röportajı oldu.
- 2019 – Christchurch cami saldırıları: Yeni Zelanda’nın Christchurch şehrindeki El Nur Camii ve Linwood İslam Merkezi’ne gerçekleştirilen saldırılarda, 51 kişi hayatını kaybetti, 49 kişi ise yaralandı. Olay anı, saldırgan tarafından sosyal medyadan canlı yayınlandı.
Doğumlar
- 270 – Aziz Nikolaos, Yunan Hristiyan aziz ve piskopos (ö. 343)
- 1638 – Shunzhi, Qing Hanedanı’nın üçüncü imparatoru (ö. 1661)
- 1713 – Nicolas Louis de Lacaille, Fransız astronom (ö. 1762)
- 1738 – Cesare Beccaria, İtalyan hukukçu, filozof, ekonomist ve edebiyatçı (ö. 1794)
- 1746 – Giovanni Battista Venturi, İtalyan fizikçi, diplomat, bilim tarihçisi ve katolik rahip (ö. 1822)
- 1767 – Andrew Jackson, Amerikalı politikacı ve ABD’nin 7. Başkanı (ö. 1845)
- 1778 – Pauline Fourès, Fransız ressam ve roman yazarı (ö. 1869)
- 1821 – Johann Josef Loschmidt, Avusturyalı bilim insanı (ö. 1895)
- 1833 – Géza Fejérváry, Macar general (ö. 1914)
- 1835 – Dürrinev Kadınefendi, Sultan Abdülaziz’in birinci eşi ve başkadınefendi (ö. 1895)
- 1851 – William Mitchell Ramsay, İskoç arkeolog ve Yeni Ahit uzmanı (ö. 1939)
- 1854 – Emil Adolf von Behring, Alman hekim ve Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi (ö. 1917)
- 1859 – Camille Jullian, Fransız tarihçi (ö. 1933)
- 1869 – Stanislaw Wojciechowski, Polonyalı politikacı (ö. 1953)
- 1872 – Boris Drangov, Bulgar Albay ve savaş pedagogu (ö. 1917)
- 1874 – Harold L. Ickes, Amerikalı siyaset adamı (ö. 1952)
- 1875 – Faik Bey Konitza, Arnavut yazar, devlet adamı (ö. 1942)
- 1878 – Rıza Pehlevi, İran şahı (ö. 1944)
- 1879 – Yakov Ganetsky, Sovyet diplomat ve siyaset adamı (ö. 1937)
- 1886 – Lili Berky, Macar aktris (ö. 1958)
- 1887 – Lütfi Kırdar, Türk hekim, devlet adamı, asker, Manisa ve İstanbul Valisi ve Sağlık Bakanı (ö. 1961)
- 1887 – Leslie Knighton, İngiliz teknik direktör (ö. 1959)
- 1887 – Baba Salim Öğütçen, Türk halk şairi (ö. 1956)
- 1887 – Mustafa Merlika-Kruja, Arnavutluk Başbakanı (ö. 1958)
- 1888 – Refik Halit Karay, Türk yazar (ö. 1965)
- 1888 – Sophus Nielsen, Danimarkalı futbolcu ve teknik direktör (ö. 1963)
- 1892 – Laura Papo Bohoreta, Bosnalı Yahudi feministi ve yazar (ö. 1942)
- 1897 – Ağasadık Geraybeyli, Azeri sinemacı (ö. 1988)
- 1931 – Faruk Geç, Türk gazeteci, ressam, çizgi-romancı (ö. 2014)
- 1932 – Arif Mardin, Türk asıllı Amerikalı albüm yapımcısı (ö. 2006)
- 1933 – Philippe de Broca, Fransız sinema yönetmeni (ö. 2004)
- 1936 – Göksel Arsoy, Türk sinema ve tiyatro oyuncusu
- 1938 – Mehmet Sağlam, Türk siyasetçi
- 1938 – Şükrü Saban, Türk atlet
- 1941 – Tomris Uyar, Türk öykü yazarı ve çevirmen (ö. 2003)
- 1942 – Molly Peters, İngiliz oyuncu (ö. 2017)
- 1943 – David Cronenberg, Kanadalı sinemacı
- 1944 – Nebahat Çehre, Türk oyuncu ve şarkıcı
- 1946 – Mahir Çayan, Türk devrimci ve THKP-C lideri (ö. 1972)
- 1947 – Ry Cooder, Amerikalı gitarist ve şarkıcı
- 1948 – Övgün Ahmet Ercan, Türk bilim adamı ve jeofizik yüksek mühendisi
- 1952 – Cemal Gencer, Türk sinema ve dizi oyuncusu (ö. 2005)
- 1953 – Bulut Aras, Türk sinema oyuncusu
- 1953 – Erik-Jan Zürcher, Hollandalı bilim adamı
- 1953 – Richard Bruton, İrlandalı politikacı ve ekonomist
- 1956 – Hasan Akıncıoğlu, Türk iş adamı ve eski Antalyaspor Başkanı
- 1956 – Hasan Doğan, Türk iş adamı ve Türkiye Futbol Federasyonu Başkanlarından (ö. 2008)
- 1968 – Jon Schaffer, Amerikalı müzisyen
- 1972 – İbrahim Sediyani, Kürt asıllı Türk gazeteci, yazar, şair, seyyah ve doğa aktivisti
- 1975 – Eva Longoria, Amerikalı sinema oyuncusu
- 1979 – Onur Aydın, Türk basketbolcu
- 1983 – Umut Bulut, Türk futbolcu
- 1985 – Kellan Lutz, Amerikalı oyuncu ve model
- 1986 – Jai Courtney, Avustralyalı oyuncu
- 1986 – Serkan Çalık, Türk futbolcu
- 1986 – Lil Dicky, American şarkıcı
- 1989 – Adrien Silva, Portekiz millî futbolcudur.
- 1991 – Xavier Henry, Amerikalı profesyonel basketbol oyuncusu
- 1992 – Thea Garrett, Maltalı sanatçı ve söz yazarı.
- 1993 – Paul Pogba, Fransız futbolcu
- 1995 – Guillermo Martínez Ayala, Meksikalı futbolcu
- 2000 – Kristian Kostov, Bulgar-Rus şarkıcı.
Ölümler
- MÖ 44 – Jül Sezar, Romalı asker ve politik lider (d. MÖ 100)
- 220 – Cao Cao, Doğu Han Hanedanı’nın son yıllarında büyük güç kazanan bir Çinli savaş ağası ve Hanedanın sondan bir önceki başbakanı (d. 155)
- 493 – Odoacer, İtalya Kralı (d. 435)
- 963 – II. Romanos, 959-963 yılları arasında tahta kalan Bizans imparatoru (d. 939)
- 1536 – Pargalı Damat İbrahim Paşa, Osmanlı devlet adamı ve sadrazam (d. 1493)
- 1833 – Kurt Polycarp Joachim Sprengel, Alman botanikçi ve doktor (d. 1766)
- 1842 – Luigi Cherubini, İtalyan asıllı ama çalışma hayatının önemli kısmını Fransa’da geçirmiş besteci (d. 1760)
- 1849 – Giuseppe Caspar Mezzofanti, İtalyan Katolik kardinal ve dil bilimci (d. 1774)
- 1881 – Nikolay Sablin, Rus siyasetçi (d. ?)
- 1891 – Joseph Bazalgette, İngiliz başmühendis (d. 1819)
- 1918 – Marie-Juliette Olga Lili Boulanger bilinen adı : Lili Boulanger, Rus asllı Fransız besteci (d. 1893)
- 1921 – Mehmed Talat Paşa, Osmanlı Sadrazamı ve İttihat ve Terakki kurucularından (d. 1874)
- 1937 – Howard Phillips Lovecraft, Amerikalı yazar (d. 1890)
- 1938 – Nikolay Buharin, Sovyet siyasetçi (d. 1888)
- 1939 – Deniz Kızı Eftalya, Türk kanto sanatçısı ve şarkıcı (d. 1891)
- 1941 – Alexej von Jawlensky, Rus ressam (d. 1864)
- 1942 – Alexander von Zemlinsky, Avusturyalı bir besteci, orkestra şefi, müzik eğitimcisidir (d. 1871)
- 1944 – Otto von Below, Prusyalı general (d. 1857)
- 1945 – Şayân Kadınefendi, V. Murad’in Üçüncü eşi (d. 1853)
- 1959 – Lester Young, Amerikalı müzisyen (d. 1909)
- 1962 – Arthur Compton, Amerikalı fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (d. 1892)
- 1970 – Arthur Adamov, Rus asıllı Fransız yazar (d. 1908)
- 1971 – Cevat Fehmi Başkut, Türk gazeteci ve oyun yazarı (d. 1905)
- 1972 – Ahmed Muradbegović, Bosnalı bir yazar, oyun yazarı ve romancı (d. 1898)
- 1975 – Aristotle Onassis, Yunan armatör (d. 1906)
- 1978 – Jerzy Hryniewski, Polonya Başbakanı (d. 1895)
- 1981 – René Clair, Fransız film yönetmeni (d. 1898)
- 1981 – Yaşar Nabi Nayır, Türk şair ve edebiyatçı (d. 1908)
- 1988 – Edita Morris, İsveçli-Amerikalı yazar (d. 1902)
- 1989 – Sadettin Öktenay, Türk besteci (d. 1930)
- 1995 – Mustafa Necati Karaer, Türk yazar, şair, oto biyografici ve eleştirmen (d. 1929)
- 1997 – Victor Vasarely, Macar asıllı Fransız ressamdır (d. 1906)
- 1998 – Benjamin Spock, Amerikalı pediyatrist ve yazar (d. 1903)
- 2000 – Mengü Ertel, Türk tasarımcı ve sanat yönetmeni (d. 1931)
- 2003 – Dame Thora Hird, İngiliz aktris, stand-up komedyen, sunucu ve yazar (d. 1911)
- 2004 – John Anthony Pople, İngiliz matematikçi ve kimyager (d. 1925)
- 2006 – George Yorgo Rallis, Yunan siyasetçi (d. 1918)
- 2007 – Stuart Rosenberg, Amerikalı film yönetmeni (d. 1927)
- 2009 – Ron Silver, Amerikalı oyuncu (d. 1946)
- 2011 – Nate Dogg ya da doğum adıyla Nathaniel Dwayne Hale, Grammy’ye aday gösterilmiş Amerikalı R&B/hip hop şarkıcısıdır (d. 1969)
- 2014 – David Brenner, Amerikalı oyuncu, komedyen ve yazar (d. 1936)
- 2014 – Clarissa Dickson Wright, İngiliz gazeteci, yemek uzmanı ve TV programcısı (d. 1947)
- 2016 – Sylvia Anderson, İngiliz yapımcı ve aktris (d. 1927)
- 2016 – Ratu Seru Raveive Rabeni, Fijili rugby oyuncusu (d. 1978)
- 2017 – Ali Murat Daryal, Türk İlahiyat profesörü (d. 1931)
- 2018 – Mohamed Sayah, Tunuslu siyasetçi (d. 1933)
- 2020 – Aytaç Yalman, Türk asker ve Türk Kara Kuvvetleri Komutanı (d. 1940)
- 2020 – Suzy Delair, Fransız aktris ve şarkıcı (d. 1917)
- 2020 – Vittorio Gregotti, İtalyan mimar (d. 1927)
Tatiller ve özel günler
- Dünya Tüketiciler Günü
