Kuzey İrlanda’dan önde gelen bir astrofizikçi, pulsarların keşfi konusundaki çalışmaları nedeniyle dünyanın en eski bilimsel ödülüne layık görüldü. Dame Jocelyn Bell Burnell, Royal Society’nin en yüksek ödülü olan Copley Madalyası’na layık görülen ikinci kadın olarak kayıtlarda yer alacak. Verilen madalya, bilimsel araştırmalarda olağanüstü başarılar için verilmektedir?
Royal Society’i Tanıyalım
Bilime yönelik olarak alanında uzman bir topluluk olup var olma bakımından muhtemelen en eski topluluktur. 1660’ta oluşturulmuş ve 1662’de resmen kurulmuş olan bilim topluluğudur. İngiltere Kralı II. Charles tarafından açılışı yapılmıştır. Topluluk, bir araştırma ve tartışma mekânı olmasını amaçlayan kurucularla birlikte başlangıçta “Invisible Koleji”nin bir uzantısı idi. Topluluk, İngiliz hükûmetine karşı devlet yardımı alan ilmî bir uzman olarak görev yapmaktadır. Topluluk Birleşik Krallık’ın Bilimler Akademisi olarak görevini yapmakta olup, araştırma derneklerine ve bilimsel kuruluşlara yatırım yapmaktadır.
Topluluk kendi konseyi tarafından yönetilmektedir ki; topluluk başkanı tarafından, bir dizi tüzük ve sabit rütbelere göre başkanlık edilmektedir. Konsey üyeleri ve başkan, kendileri var olan akademi üyelerince seçilen, topluluğun temel yani akademi üyeleri tarafından seçilir. Her yıl atanan 44 yeni üyesiyle birlikte, şu anda FRS (Fellow of Royal Society: Kraliyet Topluluğu’nun Akademi Üyesi) düşük unvanını kullanma imkânı verilen 1314 akademi üyesi vardır.
Yalnızca İngiliz Milletler Topluluğu üyesi devletlerinin vatandaşlarıyla İrlanda vatandaşları Royal Society üyesi olabilirler. Newton, Faraday, Robert Hooke gibi ünlü bilim adamları Royal Society’nin başkanlığını üstlenmişlerdir.
Astrofizikçi Burnell 1967’de 24 yaşında bir öğrenciyken, yeni yıldız türünü keşfeden ekibin bir parçasıydı. Pulsarlar, hızla dönen nötron yıldızlarıdır, bu nedenle, Dünya’dan bakıldığında titreşiyormuş gibi göründükleri için böyle adlandırılmıştır.
O sırada, erkek işbirlikçileri lehine bir Nobel ödülü için göz ardı edildi, ancak öğrenci statüsü nedeniyle ödülün o sırada uygun şekilde verildiği iddia edildi.
Bilim Yapan Kadınların Başarılarının Görülebilmesi İçin Kültür Değişikliğine İhtiyaç Var
Astrofizikçi Burnell bu yılki Copley Madalyası’nın sahibi olmaktan “mutlu” olduğunu ve bilimde kıdemli bir kadın olarak varlığının “daha fazla kadını bilimsel kariyer yapmaya teşvik etmeye devam etmesini” umduğunu söyledi.
“Daha fazla kadının bilimde başarılı kariyerleri olması ve dönüşümsel çalışmalarının tanınmasıyla, yakın gelecekte çok daha fazla kadın Copley kazananı olacağını umuyorum” dedi.
Copley Madalyası Nedir?
Copley Madalyası, Nobel ödülünden 170 yıl önce gelir ve ilk olarak 1731’de verildi. Kayda değer kazananlar arasında Benjamin Franklin, Dorothy Hodgkin, Albert Einstein ve Charles Darwin yer alıyor.
Astrofizikçi Burnell madalyası karşılığı kendisine verilen 25.000 £ ödülü mezun öğrencilere hibe sağlayan bir fona bağışladığı bilgisi var.
Azimli Astrofizikçi Burnell’in Hayat Hikayesi
Cambridge Üniversitesi mezunu olan Atrofizikçi Burnell 1943’te Belfast’ta doğdu. Armagh İlçesinde Lurgan’da büyüdü ve 13 yaşında İngiltere’ye taşınmadan önce kasabadaki Lurgan Koleji’ne gitti.
2020’de BBC News NI’ye verdiği demeçte, “Pulsarları keşfimin, imposter sendromundan muzdarip olduğum için ortaya çıktığını düşünüyorum” dedi.
“Cambridge’in çoğu varlıklı, güneydoğu İngiltere erkeklerinden oluştuğu sırada, ülkenin kuzeyinden ve batısından bir kadın olarak Cambridge’deydim. “Bu yüzden kendimi çok yabancı hissettim. Bir noktada beni dışarı atacaklarına oldukça ikna oldum ve vicdan azabı duymamak için beni dışarı atana kadar gerçekten çok çalışacağıma karar verdim.”
Kaynak: BBC
