Kepler verilerinin yeni bir analizine göre, M cüce sınıfı küçük yıldızların üçte biri yaşamı destekleyebilir. Güneş tipik bir yıldız olmasına rağmen, var olan tek yıldız türü değildir. Galaksimizdeki yıldızların çoğunluğu güneşten çok daha küçük ve daha kırmızı olan M cüceleridir (kırmızı cüceler olarak da bilinir). Son bulgulara göre, bu yıldızların birçoğu yaşamı destekleme kapasitesine sahip olabilir.
Gezegen avcısı Kepler uzay aracından gelen verilerin yeni bir analizine göre, sadece Samanyolu’nda yüz milyonlarca yaşanabilir gezegen var ve M cücelerini çevreleyen gezegenlerin üçte biri yaşam için uygun olabilir.
Florida Üniversitesi gökbilimcileri, yıldızların uzaklıklarını ve hareketlerini hassas bir şekilde analiz eden Avrupa Uzay Ajansı’nın Gaia uydusundan gelen yeni verileri kullanarak dış gezegen yörüngelerinin ölçümlerini geliştirdi. Her yörüngenin eksantrikliği, gezegenin yıldızının etrafındaki rotasının ne kadar yayıldığının bir ölçüsü, araştırmacıların belirlemek istedikleri bir değişkendi.
Çalışmanın başyazarı ve Florida Üniversitesi’nde astronomi alanında doktora öğrencisi olan Sheila Sagear yaptığı açıklamada şunları söyledi: “Mesafe gerçekten de daha önce kaçırdığımız ve şimdi bu analizi yapmamızı sağlayan en önemli bilgi parçası.”
Gelgit ısınması olarak bilinen bir süreçte, büyük eksantrikliklere (çok uzun, oval yörüngeler) sahip M cücelerinin etrafındaki gezegenler, yeterince yakınlarsa yıldız tarafından kavrulurlar. Gezegenin eksantrik yörüngesi, yıldızın kütleçekiminden kaynaklanan gerilme ve sıkışmaya yol açar, bu da gelgit ısınmasıyla sonuçlanır. Tüm bu hareket, tıpkı ellerinizi birbirine sürttüğünüzde olduğu gibi sürtünmeden kaynaklanan ısı yaratır. Bir gezegen çok ısınırsa suyunu ve yüzeyindeki yaşamı destekleme yeteneğini kaybeder.
Bir M cücesinin yörüngesindeki bir gezegen daha uzakta olsaydı, gelgit ısınması bir sorun olmayabilirdi, ancak gezegen çok soğuk ve yaşam için gerekli sıcaklıktan yoksun olurdu. Bu nedenle, M cücelerinin yörüngesindeki ötegezegenlerin yaşam için yeterince sıcak olma ihtimalinin uzak olması için yıldızlarına yakın olmaları gerekir, bu da onları yörüngeleri mükemmel bir daire değilse gelgit ısınması riski altına sokar.
Florida Üniversitesi’nde gökbilimci olan ve çalışmanın yazarlarından Sarah Ballard’a göre, bu gelgit kuvvetlerinin önemli olabilmesi için yaşanabilirlik bölgesi bu küçük yıldızlara yeterince yakındır.
Goldilocks Bölgesinde Neler Var?
Sagear ve Ballard, M cücelerini çevreleyen gezegenlerin üçte ikisinin ev sahibi yıldızlarının ısısı tarafından parçalanacağını ve yaşanabilirlik şanslarını ortadan kaldıracağını belirledi. Bu, Kepler uydu gözlemevi tarafından keşfedilen bir dizi dış gezegen için yeni ve geliştirilmiş bulgularına dayanıyordu. Ancak yine de gezegenlerin üçte birini, sıvı su ve yaşam olasılığının teorik olarak bir arada bulunabileceği “Goldilocks” bölgesinde bırakıyor. Eğer bir gezegenin aynı yıldızın yörüngesinde dönen bir dış gezegen arkadaşı varsa, Goldilocks bölgesinde istikrarlı, dairesel bir yörüngeye sahip olma olasılığı da artar.
Dikkatler bu yıldız popülasyonuna çevrildiği için Sagear, “Bence bu sonuç ötegezegen araştırmalarının önümüzdeki on yılı için gerçekten önemli” dedi. Bu yıldızlar, gezegeni potansiyel olarak yaşanabilir kılacak sıvı suyun bulunmasının mümkün olduğu yörüngelerde küçük gezegenler aramak için harika yerlerdir.
Kaynak: livescience.com/space/exoplanets
