4 Haziran, Miladi takvime göre yılın 155. (artık yıllarda 156.) günüdür. Yıl sonuna kadar kalan gün sayısı 210.
Bilim Tarihinde Bugün
- 4 Haziran M.Ö. 781 – Tarihte ilk kez bir güneş tutulması Çin’de kayıtlara geçti.
- 4 Haziran 1783 – Montgolfier Kardeşler, sıcak hava balonlarını halka tanıttılar ve ilk uçuşu gerçekleştirdiler.
- 4 Haziran 1917 – Pulitzer Ödülleri ilk kez verilmeye başlandı.
- 4 Haziran 1961 – William Astbury, İngiliz fizikçi ve moleküler biyolog öldü.
- 4 Haziran 1973 – ATM’nin (Bankamatik) patenti alındı.
Olaylar
- 1844 – Almanya’da Silezya bölgesinde dokumacılar ayaklandı.
- 1876 – 30 Mayıs 1876 Darbesi ile tahttan indirilen Osmanlı Padişahı Abdülaziz, gözaltında bulundurulduğu Feriye Sarayları’nda bilekleri kesilmiş olarak ölü bulundu. Doktorlar tarafından intihar ettiğine karar verilmişse de, yaygın kanı öldürüldüğü yönündedir.
- 1878 – Kıbrıs’ın idaresinin geçici olarak Birleşik Krallık’a bırakıldığı “Kıbrıs Antlaşması” imzalandı. 16 Ağustos 1960 tarihine kadar sürecek olan ve Britanya Kıbrısı olarak adlandırılan idare kuruldu.
- 1930 – Türk Tarih Kurumu’nun temelini oluşturan Türk Tarihi Tetkik Heyeti ilk toplantısını yaptı. Ekip, 16 kişiden oluşuyordu. Heyet Başkanlığına Tevfik Bey (Bıyıklıoğlu) seçildi.
- 1932 – Türkiye’deki yabancıların kamu işlerinde çalışması yasaklandı.
- 1936 – Fransa’da seçimleri sol kazandı. Halk Cephesi ittifakının lideri sosyalist Léon Blum Başbakan oldu.
- 1937 – Türkiye Cumhuriyeti Ziraat Bankası Kanunu, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde kabul edildi.
- 1940 – II. Dünya Savaşı: Alman güçleri Paris’e girdi. Şehri, ancak 10 gün sonra (14 Haziran 1940) tam olarak kontrol altına alabileceklerdir.
- 1944 – II. Dünya Savaşı: Roma, Müttefikler’in eline geçti ve Mihver Devletleri’nin kaybettiği ilk başkent oldu.
- 1944 – II. Dünya Savaşı sırasında Alman savaş gemileri, ticaret gemisi biçimine sokularak Boğazlar’dan geçiyordu. Birleşik Krallık bu durumu Türkiye nezdinde protesto etti.
- 1946 – Juan Peron, Arjantin Cumhurbaşkanı oldu.
- 1961 – ABD Başkanı John F. Kennedy ile SSCB Devlet Başkanı Nikita Kruşçev, Viyana’da bir araya geldi.
- 1970 – “Altın Portakal” Sinema Ödülünü, baş rolünü Yılmaz Güney’in oynadığı Bir Çirkin Adam filmi kazandı.
- 1970 – Manisa’da aşırı sağcılar mini etekli kızlarla uzun saçlı ve favorili erkeklere saldırdı.
- 1972 – California Üniversitesi profesörlerinden siyah eylemci Angela Yvonne Davis, gizli örgüt kurmak, cinayet ve adam kaçırma suçlarından beraat etti. Jürinin bütün üyeleri beyazdı.
- 1973 – Yavuz Zırhlısı, Gölcük’te yapılan törenle Donanma’dan çıkarıldı.
- 1974 – Uluslararası Hukukçular Komitesi, Uganda’da İdi Amin’in iktidarı ele geçirmesinden bu yana 250 bin kişinin öldürüldüğünü açıkladı.
- 1979 – 105 kişinin hayatını kaybettiği Kahramanmaraş Olayları sanığı 885 kişinin davası başladı.
- 1981 – 12 Eylül Darbesi’nin 5. idamı: 11 Şubat 1980’de sol görüşlü avukat Erdal Aslan’ı öldüren sağ görüşlü militan Cevdet Karakaş, idam edildi.
- 1986 – İzmir 9 Eylül Üniversitesi’nde bir kız öğrenci, Ramazan günü okula askılı elbiseyle geldiği gerekçesi ile, polis tarafından dövüldü.
- 1989 – Polonya’da ilk serbest seçimler yapıldı. Seçimleri Dayanışma Sendikası kazandı.
- 1989 – Tiananmen Meydanı Olayları: 15 Nisan’dan beri süregelen Pekin’deki Tiananmen Meydanı’ndaki rejim aleyhtarı göstericilere, Çin Halk Kurtuluş Ordusu müdahale etti. Çok sayıda gösterici katledildi, 7000’den fazla gösterici de yaralandı.
- 1990 – Türkiye Birleşik Komünist Partisi (TBKP) resmen kuruldu.
- 1992 – III. İzmir İktisat Kongresi toplandı.
- 1994 – İki heykeli, Türk örf ve adetlerine uygun olmadığı gerekçesiyle kaldırtan Ankara Belediye Başkanı Melih Gökçek, “böyle sanatın içine tükürürüm” dedi.
- 1994 – İslam toplumunda kadınların baskı altında olduğunu söyleyen Bangladeşli yazar Teslime Nesrin, radikal dinciler tarafından ölümle tehdit edildi.
- 1995 – 12 Eylül döneminde kapatılmış olan Adalet Partisi yeniden kuruldu.
- 1997 – Irak’ın kuzeyinde terör örgütü PKK’ya karşı yürütülen Çekiç Harekâtı’na katılan askerî bir helikopter, Zap Kampı yakınlarında düştü. Hakkâri’de görevli sekiz subay, iki astsubay ve bir er öldü.
- 1998 – Karadeniz Ekonomik İşbirliğini (KEİ) uluslararası bir örgüte dönüştüren KEİ Şartı, 11 ülke tarafından Ukrayna’nın Yalta kentinde imzalandı.
- 2001 – Gaffar Okkan suikastıyla ilgili olarak, Hizbullah mensubu biri kadın 10 kişi yakalandı.
- 2006 – Peru’da başkanlık seçimlerinin ikinci turunda, sosyal demokrat Alan García zaferini ilan etti ve Alejandro Toledo’nun yerine Devlet Başkanı oldu.
- 2009 – Rahşan Ecevit, kurucusu olduğu Demokratik Sol Parti’den istifa etti.
Doğumlar
- 1738 – III. George, İngiltere Kralı (ö. 1820)
- 1753 – Johann Philipp Gabler, Alman protestan teolog ve ahit eleştirmeni (ö. 1826)
- 1821 – Apollon Maykov, Rus şair (ö. 1897)
- 1882 – John Bauer, İsveçli ressam (ö. 1918)
- 1915 – Azra Erhat, Türk yazar (ö. 1982)
- 1918 – Pauline Phillips, Amerikalı radyocu ve aktivist (ö. 2013)
- 1932 – John Drew Barrymore, Amerikalı aktör (ö. 2004)
- 1960 – Roland Ratzenberger, Avusturyalı F1 yarışçısı (ö. 1994)
- 1960 – Bradley Walsh, İngiliz oyuncu, komedyen, şarkıcı, televizyon sunucusu ve eski profesyonel futbolcu
- 1961 – Ferenc Gyurcsány, Macar siyasetçi
- 1961 – Karin Konoval, Amerikalı oyuncu
- 1962 – Lindsay Frost, Amerikalı oyuncu
- 1962 – Ulisses Correia e Silva, Yeşil Burunlu siyasetçi
- 1963 – Björn Kjellman, İsveçli aktör ve şarkıcı
- 1964 – Seyfi Doğanay, Türk halk ve arabesk müzik sanatçısı (ö. 2015)
- 1964 – Gia Carides, Avustralyalı oyuncu
- 1964 – Jordan Mechner, Amerikalı video oyunu programlayıcısı
- 1966 – Cecilia Bartoli, İtalyan mezzo-soprano opera sanatçısı
- 1966 – Vladimir Voyevodski, Rus-Amerikalı matematikçi (ö. 2017)
- 1968 – Rachel Griffiths, Avustralyalı oyuncu
- 1968 – Behmen Gülbarnejad, İranlı paralimpik bisiklet yarışçısı (ö. 2016)
- 1968 – Faizon Love, Amerikalı aktör ve komedyen
- 1968 – Ian Taylor, İngiliz futbolcu
- 1969 – Rob Huebel, Amerikalı aktör, komedyen ve yazar
- 1969 – Alfredo Versace, İtalyan Briç millî takımının başlıca oyuncularından biri
- 1970 – Devin the Dude, Amerikalı hip hop sanatçısı
- 1970 – Ekrem İmamoğlu, Türk iş adamı ve siyasetçi
- 1970 – Dave Pybus, İngiliz müzisyen
- 1971 – Joseph Kabila, Kongo DC’nin Cumhurbaşkanı
- 1971 – Noah Wyle, Amerikalı aktör
- 1973 – Sonsee Neu, Alman oyuncu
- 1974 – Murat Başaran, Türk şarkıcı
- 1974 – Janette Husárová, Slovak profesyonel tenisçi
- 1975 – Angelina Jolie, Amerikalı aktris
- 1975 – Russell Brand, İngiliz aktör, şarkıcı ve yazar
- 1976 – Aleksey Navalni, Rus avukat, aktivist ve siyasetçi
- 1976 – Tim Rozon, Kanadalı aktör ve model
- 1977 – Aslı Hünel, Türk sanat müziği sanatçısı
- 1977 – Alex Manninger, Avusturyalı kaleci
- 1978 – Ayşe Şule Bilgiç, Türk oyuncu ve senarist
- 1978 – Sulifou Faaloua, Amerikan Samoalı millî futbolcu
- 1978 – Deniz Gamze Ergüven, Türk asıllı Fransız yönetmen ve senarist
- 1979 – Naohiro Takahara, Japon millî futbolcu
- 1979 – Daniel Vickerman, Avustralyalı profesyonel rugby oyuncusu (ö. 2017)
- 1980 – Pontus Farnerud, İsveçli millî futbolcu
- 1980 – Tuğba Özerk, Türk şarkıcı, söz yazarı ve yapımcı
- 1981 – Gary Taylor-Fletcher, İngiliz eski futbolcu ve teknik direktör
- 1981 – Mike Hall, Britanyalı bisiklet yarışçısı (ö. 2017)
- 1981 – T. J. Miller, Amerikalı komedyen, oyuncu ve seslendirme sanatçısı
- 1981 – Giourkas Seitaridis, Yunan futbolcu
- 1982 – Matthew Gilks, İskoç millî futbolcu
- 1982 – Abel Kirui, Kenyalı uzun mesafeci
- 1983 – David Cerrajería, İspanyol futbolcu
- 1983 – Emmanuel Eboué, Fildişi Sahilli futbolcu (2011-2015 arası Galatasaray oyuncusu)
- 1983 – Koffi Ndri Romaric, Fildişi Sahilli millî futbolcu
- 1983 – Serhat Teoman, Türk oyuncu
- 1984 – Henri Bedimo, Kamerunlu eski millî futbolcu
- 1984 – Milko Bjelica, Sırp basketbolcu
- 1984 – Hernán Darío Pellerano, Arjantinli futbolcu
- 1984 – Raphael Ragucci, Avusturyalı rapçi
- 1985 – Anna-Lena Groenefeld, Alman tenisçi
- 1985 – Evan Lysacek, Amerikalı buz patenci
- 1985 – Bar Refaeli, İsrailli top model
- 1985 – Lukas Podolski, Polonya asıllı Alman futbolcu
- 1985 – Yevgeniy Ustyugov, Rus biatlet
- 1986 – Franco Arizala, Kolombiyalı futbolcu
- 1986 – Park Yoochun, Koreli şarkıcı, yazar, besteci ve oyuncu
- 1986 – Fahriye Evcen, Türk oyuncu
- 1987 – Kerem Bürsin, Türk oyuncu
- 1988 – Tjaronn Chery, Hollandalı futbolcu
- 1988 – Ryota Nagaki, Japon futbolcu
- 1988 – Lucas Pratto, Arjantinli futbolcu
- 1989 – Paweł Fajdek, Polonyalı atlet
- 1989 – Silviu Lung Jr., Rumen millî futbolcu
- 1990 – Luciano Abecasis, Arjantinli futbolcu
- 1990 – Reginaldo Faife, Mozambikli futbolcu
- 1990 – Andrew Lawrence, Büyük Britanyalı profesyonel basketbolcu
- 1990 – Greg Monroe, Amerikalı profesyonel basketbolcu
- 1990 – Jess Moskaluke, Kanadalı country pop şarkıcısı
- 1990 – Evan Spiegel, Amerikalı internet girişimcisi
- 1991 – Lorenzo Insigne, İtalyan futbolcu
- 1992 – Dino Jelusic, Hırvat şarkıcı
- 1993 – Juan Iturbe, Paraguaylı futbolcu
- 1994 – Wilmer Azofeifa, Kosta Rikalı millî futbolcu
- 1994 – Valentin Lavigne, Fransız futbolcu
- 1994 – Tiaguinho, Brezilyalı eski futbolcu (ö. 2016)
- 1995 – Jhon Murillo, Venezuelalı millî futbolcu
- 1995 – Uygar Mert Zeybek, Türk futbolcu
- 1996 – Maria Bakalova, Bulgar oyuncu
- 1996 – Dion Cools, Belçikalı futbolcu
- 1999 – Kim So-Hyun, Güney Koreli oyuncu
- 1999 – Aryan Tari, Norveçli satranç büyükustası
- 1999 – Fıratcan Üzüm, Türk futbolcu
- 2001 – Takefusa Kubo, Japon millî futbolcu
Ölümler
- 756 – Shōmu, Japonya’nın geleneksel veraset düzenine göre 45. imparatoru (d. 701)
- 822 – Saichō, Japon Budist keşiş (d. 767)
- 1039 – II. Konrad, Kutsal Roma İmparatoru (d.~ 990)
- 1086 – Kutalmışoğlu Süleyman Şah, Anadolu Selçuklu Devleti’nin kurucusu (d. ?)
- 1135 – Huizong, Çin imparatoru (d. 1082)
- 1742 – Guido Grandi, İtalyan matematikçi (d. 1671)
- 1798 – Giacomo Casanova, İtalyan yazar (d. 1725)
- 1809 – Nikolaj Abraham Abildgaard, Danimarkalı ressam (d. 1743)
- 1830 – Antonio José de Sucre, Bolivya’nın ikinci devlet başkanı (d. 1795)
- 1838 – Anselme Gaëtan Desmarest, Fransız zoolog ve yazar (d. 1784)
- 1872 – Johan Rudolph Thorbecke, Hollandalı politikacı ve liberal devlet adamı (d. 1798)
- 1875 – Eduard Mörike, Alman şair (d. 1804)
- 1876 – Abdülaziz, Osmanlı’nın 32. Padişahı (d. 1830)
- 1931 – Şerif Hüseyin, Arap lider, Mekke Şerifi ve Hicaz Kralı (d. 1852)
- 1933 – Ahmet Haşim, Türk şair (d. 1884)
- 1941 – II. Wilhelm, Alman (Prusya) İmparatoru (d. 1859)
- 1946 – Sándor Simonyi-Semadam, Macar Başbakanı (d. 1864)
- 1949 – Maurice Blondel, Fransız düşünür (d. 1861)
- 1953 – Alwin Mittasch, Alman kimyager, bilim tarihçisi (d. 1869)
- 1961 – William Astbury, İngiliz fizikçi ve moleküler biyolog (d. 1898)
- 1968 – Dorothy Gish, Amerikalı sinema ve tiyatro oyuncusu (d. 1898)
- 1973 – Fikret Adil, Türk yazar, gazeteci ve çevirmen (d. 1901)
- 1979 – Randy Smith, Amerikalı eski profesyonel basketbolcu (d. 1948)
- 1989 – Dik Browne, Amerikalı karikatürist (Bastır Viking) (d. 1917)
- 1994 – Roberto Burle Marx, Brezilyalı peyzaj mimarı (d. 1909)
- 1994 – Massimo Troisi, İtalyan aktör (d. 1953)
- 1996 – Bob Flanagan, Amerikalı performans sanatçısı, komedyen, yazar, şair ve müzisyen (d. 1952)
- 2000 – Takashi Kano, Japon eski millî futbolcu (d. 1920)
- 2001 – Dipendra Bir Bikram Şah, Nepal eski kralı (d. 1971)
- 2008 – Agata Mróz-Olszewska, Polonyalı voleybolcu (d. 1982)
- 2009 – Şadan Kâmil, Türk film yönetmeni, senarist ve görüntü yönetmeni (d. 1917)
- 2010 – David Markson, Amerikalı yazar (d. 1927)
- 2010 – John Wooden, Eski Amerikalı basketbol oyuncusu (d. 1910)
- 2012 – Herbert Reed, Amerikalı şarkıcı ve müzisyen (d.1928)
- 2013 – Joey Covington, Amerikalı baterist ve müzisyen (d. 1945)
- 2014 – Walter Winkler, Polonyalı futbolcu (d. 1943)
- 2016 – Gil Bartosh, Eski Amerikan futbolcusu ve çalıştırıcısı (d. 1930)
- 2016 – Erich Linemayr, Avusturyalı emekli futbol hakemi (d. 1933)
- 2016 – Carmen Pereira, Gine-Bissaulu siyasetçi (d. 1937)
- 2017 – Juan Goytisolo, İspanyol şair, deneme yazarı ve romancı (d. 1931)
- 2017 – David Nicholls, İngiliz at yarışçısı ve çalıştırıcı (d. 1956)
- 2017 – Roger Smith, Amerikalı oyuncu, şarkıcı ve senarist (d. 1932)
- 2018 – Georgann Johnson, Amerikalı tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu (d. 1926)
- 2018 – Canel Konvur, Türk voleybolcu ve atlet (d. 1939)
- 2018 – C.M. Newton, Amerikalı eski basketbol oyuncusu ve antrenör (d. 1930)
- 2019 – Keith Birdsong, Amerikalı ressam ve grafik sanatçısı (d. 1954)
- 2019 – Linda Collins-Smith, Amerikalı iş kadını ve siyasetçi (d. 1962)
- 2019 – Lennart Johansson, UEFA’nın 1990’dan 2007’ye kadarki isveçli başkanı (d. 1929)
- 2019 – Nechama Rivlin, İsrail first ladysi ve akademisyen (d. 1945)
- 2020 – Marcello Abbado, İtalyan besteci, akademisyen, orkestra şefi ve piyanist (d. 1926)
- 2020 – Fabiana Anastácio Nascimento, Brezilyalı gospel şarkıcısı (d. 1975)
- 2020 – Milena Benini, Hırvat bilimkurgu yazarı ve çevirmen (d. 1966)
- 2020 – Basu Chatterjee, Hint film yönetmeni ve senarist (d. 1930)
- 2020 – Rupert Neville Hine, İngiliz müzisyen, söz yazarı ve albüm yapımcısı (d. 1947)
- 2020 – Dulce Nunes, Brezilyalı aktris ve şarkıcı-söz yazarı (d. 1929)
- 2020 – Pete Rademacher, Amerikalı ağır sıklet boksörü (d. 1928)
- 2020 – Antonio Rodríguez de las Heras, İspanyol tarihçi, profesör (d. 1947)
- 2020 – Bixente Serrano Izco, İspanyol tarihçi ve siyasetçi (d. 1948)
