Gut dergisinde yayınlanan son çalışmalar, kabızlık, yutma güçlüğü ve irritabl bağırsak sendromu (IBS) gibi sindirim sorunlarının Parkinson hastalığının öncüleri olabileceğini düşündürmektedir.
Bağırsak bozukluklarının Parkinson hastalığının gelişiminden hir süre önce ortaya çıkabileceği varsayılmıştır (Braak’ın hipotezi). Gastrointestinal semptomların inme veya beyin anevrizması gibi serebrovasküler hastalıkların veya Alzheimer hastalığının gelişiminden önce ortaya çıktığı düşünülmektedir.
Araştırmacılar, nedeni bilinmeyen Parkinson hastalığı olan 24.624 kişiyi, ABD çapında bir tıbbi kayıt ağından (TriNetX) elde edilen verileri kullanarak, diğer nörolojik rahatsızlıklar -Alzheimer hastalığı (19.046), serebrovasküler hastalık (23.942) veya bunların hiçbiri (24.624; karşılaştırma grubu)- teşhisi konmuş olanlarla karşılaştırmıştır.
Parkinson hastalığı teşhisinden önceki ortalama 6 yıl boyunca elektronik sağlık kayıtlarında listelenen bağırsak hastalıklarının görülme sıklığını değerlendirmek için Parkinson hastalığı olan bireyler yaş, cinsiyet, ırk ve etnik köken ve teşhis süresi açısından diğer gruplardaki bireylerle eşleştirildi.
Araştırmacılar daha sonra ağdaki aynı hastalık teşhisi konmuş tüm bireyleri iki gruba ayırdı ve aynı hipotezin geçerli olup olmadığını görmek için başka bir test yaptı.Bu bireyler, spesifik bağırsak rahatsızlığı olmayan bireylerle eşleştirildi ve kaçının Parkinson hastalığına veya diğer nörolojik hastalıklara yakalandığını belirlemek için sağlık kayıtları beş yıl boyunca takip edildi.
Her iki analize göre, dört bağırsak rahatsızlığı Parkinson hastalığı teşhisi alma olasılığının artmasıyla bağlantılı bulunmuştur.
İshal olmaksızın IBS %17 daha yüksek Parkinson hastalığı riskiyle ilişkilendirilirken, gastroparezi (mideyi yavaş boşaltma), disfaji (yutma güçlüğü) ve kabızlık tanıdan önceki beş yıl içinde dört kattan fazla Parkinson hastalığı riskiyle ilişkilendirilmiştir.
Ancak araştırmacılar, apandisin alınmasının koruyucu olduğunu ve Parkinson hastalığına neden olan hastalık süreçlerindeki potansiyel rolüne ilişkin endişeleri artırdığını iddia ediyor.
Hem vagotomi (peptik ülser tedavisi için vagus sinirinin tamamının ya da bir kısmının alınması) hem de inflamatuar bağırsak hastalığı artmış riskle bağlantılı bulunmamıştır.
Ayrıca, Parkinson hastalığına yakalananlarda fonksiyonel dispepsi (midede bilinen bir neden olmaksızın yanma hissi veya dolgunluk hissi), ishalle birlikte İBS ve ishalle birlikte dışkı kaçırma görülme olasılığı daha yüksekti.
Bununla birlikte, Alzheimer hastalığı veya serebrovasküler hastalık gelişmeden önce de bu rahatsızlıklar daha yaygındı.
Bu çalışma gözlemsel bir çalışma olduğu için nedensellik ilişkisi tespit edilememiştir. Araştırmacıların da dikkat çektiği diğer kısıtlamaların yanı sıra, izleme süresi oldukça kısadır ve elektronik sağlık kayıtlarına kaydedilen tanı verileri eksiksiz olmayabilir.
Buna rağmen, sonuç bölümünde “bu çalışma, sadece kabızlığın değil, aynı zamanda disfaji, gastroparezi ve ishal olmaksızın irritabl bağırsak sendromunun klinik tanısının Parkinson hastalığının gelişimini özellikle öngörebileceğine dair önemli gözlemsel kanıtlar ortaya koyan ilk çalışmadır” denilmektedir.
“Bu sonuçlar, Parkinson hastalığı riski yüksek olan hastalarda [gastrointestinal] sendromlar açısından dikkatli olunmasını gerektirmekte ve Alzheimer hastalığı ve serebrovasküler hastalıkta [gastrointestinal] emsallerin daha fazla araştırılması gerektiğini vurgulamaktadır.”
Kaynak: Gut News
Parkinson hastalığının habercisi sindirim sorunları mı?
Hasan Ongan
1968 İstanbul doğumlu olan Hasan ONGAN ilk, orta ve lise eğitimini İzmir-Karşıyaka’da tamamladı. 1993 yılında ODTÜ Fizik Bölümü ve 2013 yılında Anadolu Üniversitesi İktisat Fakültesi İktisat bölümünden mezun oldu. Uzun yıllar özel sektörde Planlama ve Arge Departmanlarında çalıştı. Özel sektördeki en son görevi Planlama Baş Mühendisliği olan Hasan Ongan aynı zamanda Fizik ve Matematik dersleri vermeye devam etti. Özel sektörden 2009 yılında ayrıldıktan sonra çeşitli okul ve dershanelerde görev yaptı. 2012 Kasım ayından itibaren kendisine ait eğitim amaçlı web sitesini kurdu. Bu site aracılığıyla, konu anlatımlarını, soruları ve çözümlerini, öğrencilerle paylaşmaktadır. Özel ilgi alanları Üniversiteden beri devam etmekte olan Astronomi ve Astrofizik’tir. Üniversitede Amatör Astronomi Topluluğu Yönetim Kurulu Başkanlığı görevini de yürütmüştür. 2023'ün Kasım ayında OPS Journal adında hakemli ve akademik bir dergi de kurmuş, OPSCON konferansları düzenlemeye başlamıştır.

