80’li veya 90’lı yıllarda büyüdüyseniz, muhtemelen çocukken tavanlarımıza yapıştırdığımız karanlıkta parlayan yıldızları hatırlıyorsunuzdur. Yatak odalarımızın ışığını birkaç dakikalığına açtıktan sonra sonrasında da kapattıktan oluşan parlayan yeşil galaksiye bakmak hepimiz için ayrı bir keyif olmuştur. Tabi bunu deneyimleyenlerden bahsediyoruz.
Floresan dekoratif objelere bir çok kişi merak salmıştır. Yazarımızın bu tip objelere merakı sürekli olarak devam etmiş. Bu konudaki tutkusunu sadece antika, radyoaktif, karanlıkta parlayan cam eşyaları toplamaya aktarmış.
Pittsburgh, Pennsylvania’daki Heinz Tarih Merkezi’nin baş tarihçisi ve cam üzerine uzun süredir devam eden bir serginin küratörü Anne Madarasz, bu “uranyum camı” nın 1830’larda ve 1840’larda Almanya’da ortaya çıktığını söylüyor. Cam o zamanlar bir aksesuar olarak görülüyordu. Sofra takımlarını tüketiciler için cazip hale getirmek için şirketler sürekli olarak bir sonraki ilgi çekici renklendirici maddenin peşindeydi.
UV Işığı Nedir?
Ultraviyole (UV), dalga boyu 10 nm (yaklaşık 30 PHz civarında bir frekansa sahip) ila 400 nm (750 THz) arasında, görünür ışıktan daha kısa, ancak X-ışınlarından daha uzun bir elektromanyetik radyasyon şeklidir.
UV radyasyonu güneş ışığında bulunur ve Güneş’ten gelen toplam elektromanyetik radyasyon çıkışının yaklaşık %10’unu oluşturur. Ayrıca elektrik arkları ve cıva buharlı lambalar, bronzlaşma lambaları ve siyah ışıklar gibi özel ışıklar tarafından üretilir.
Uzun dalga boylu ultraviyole, fotonları atomları iyonize edecek enerjiye sahip olmadığı için iyonlaştırıcı bir radyasyon olarak kabul edilmese de, kimyasal reaksiyonlara neden olabilir. Birçok maddenin parlamasına veya flüoresan olmasına neden olabilir. Sonuç olarak, UV’nin kimyasal ve biyolojik etkileri, basit ısıtma etkilerinden daha büyüktür ve UV radyasyonunun birçok pratik uygulaması, organik moleküller ile etkileşimlerinden kaynaklanmaktadır.
Kısa dalga ultraviyole ışığı DNA’ya zarar verir ve temas ettiği yüzeyleri sterilize eder. İnsanlar için güneş yanığı ve güneş yanığı, artan cilt kanseri riski ile birlikte cildin UV ışığına maruz kalmasının bilinen etkileridir. Güneş tarafından üretilen UV ışığı miktarı, bu ışığın çoğu atmosfer tarafından filtrelenmeseydi, Dünya’nın kuru topraklarda yaşamı sürdüremeyeceği anlamına gelir. 121 nm’nin altındaki daha enerjik, daha kısa dalga boylu “aşırı” UV, havayı o kadar güçlü bir şekilde iyonize eder ki, yere ulaşmadan önce emilir.[3] Bununla birlikte, ultraviyole ışık (özellikle UVB), insanlar da dahil olmak üzere çoğu kara omurgalısında D vitamini oluşumundan sorumludur. UV tayfı bu nedenle yaşam için hem yararlı hem de zararlı etkilere sahiptir. ( Ref: Wikipedia)
Yazımıza tekrardan dönersek;
Elektriği iletmeyen çözünmeyen ve termal olarak kararlı bir uranyum kaynağı olan uranyum oksitten bahsetmeden olmaz. Bu madde cam yapım sürecinde bir katkı maddesi olarak, nihai ürüne şeffaf sarı veya sarımsı-yeşil bir renk tonu verir. Bazen, bu uranyum camı opak ve renksiz bile görünebilir.
Bu yeşilimsi sarı renk yolu popüler olsa da, ultraviyole (UV) ışığı altında parlak floresan yeşili parlamanın istenmeyen ve ilgi çekici yan etkisine sahipti.
Ultraviyole ışık, görünür ışıktan daha kısa dalga boylarına sahip bir elektromanyetik radyasyon türüdür. Güneş yanığından kaçınmak için sıcak bir yaz gününde güneş kremi giymeniz gerekmesinin nedeni budur.
Ultraviyole ışık aynı zamanda gerçek radyoaktif uranyum camını tanımlamak için tek kusursuz yöntemdir.
Oak Ridge Associated Universities (ORAU) Radyasyon ve Radyoaktivite Müzesi’ne göre, siyah bir ışık uranyum camının zengin yeşil renkte parlamasına neden olur. (Bunun gibi küçük bir el tipi UV el feneri işinizi görebilir).
Açık olmak gerekirse, camın parlamasına neden olan uranyum oksidin radyoaktivitesi değil. Daha ziyade, ürkütücü balçık renkli akkorluk veren uranyumun kimyasıdır.
California’daki Lawrence Livermore Ulusal Laboratuvarı’ndan bir araştırma bilimcisi olan Naomi Marks, “Uranyum UV ışığı altında floresan yayıyor çünkü UV, elektronları indükleyerek bir üst enerji seviyesine çıkarıyor, sonrasında da elektronlar tekrardan alt enerji seviyesine dönerlerken fotonlar salıyor” diyor.
Kaynak: PopularMechanics
