Vikipedi’nin Çin ile oluşan sorunlarda dengeyi koruma yeteneği, küresel platformun Çinli editörlerin sayfa yazmasını ve güncellemesini engelleyen yasakla problemleri beraberinde getirdi.
Wikipedia İle İlgili Kısa Bilgi
Vikipedi projesinin, 2003’te hayata geçen Türkçe koludur. Kurulduğu günden itibaren, internetin en geniş kaynak sitesi olma yönünde ilerlemektedir. Vikipedi, içeriği dünyanın her köşesinden gönüllü insanlar tarafından ortaklaşa hazırlanan açık kodlu, özgür, kâr amacı gütmeyen ücretsiz bir ansiklopedidir.
Bu site viki teknolojisini kullanır, yani dünya üzerinde internete bağlı bilgisayarı olan herhangi bir kişi, -çok az sayıdaki korumalı sayfa dışındaki- tüm sayfalarda ekleme, çıkartma, düzenleme yapabilir. Yapılması gereken tek şey sayfanın üstünde bulunan “Değiştir” veya “Kaynağı değiştir” düğmelerinden birine basmaktır. Bu düğmeler, sayfayı değiştirmenizi ya da sayfaya ekleme yapmanızı sağlar.
Türkçe Vikipedi, diğer tüm dillerdeki Vikipedilerle birlikte, kâr amacı gütmeyen Wikimedia Vakfı’nın tescilli markasıdır. Vakfa ait Vikipedi’ye kardeş projeler de mevcuttur. Vikipedi’de ve kardeş projelerde, cesur olup sayfalara katkıda bulunmanız teşvik edilmekte ve istenmektedir. Siz de bilginizi bu ortaklaşa çalışma ortamında paylaşın.
Komunuza tekrar dönersek;
Hong Kong ve Çin arasındaki gerilimin arka planında, 2019 ve 2020’deki bastırılmış gösteriler vardı. Bu olaylar demokrasi yanlısı Wikipedia editörleri ile Pekin yanlısı Wikipedia editörleri arasında bir söz savaşına dönüştü.
Çoğu kişinin bildiği üzere herkes Wikipedia sayfasını düzenleyebilir.
Ancak yalnızca bazıları düzenli olarak bu düzenlemeyi yapma eğilimdedir. Eylül ayında Vikipedi’nin yönetim organı Pekin yanlısı yedi editörü güncellemesini yasakladığında ve 12 kişinin de idari yetkilerini kaldırdığında Wikipedia ile Çin Gerilimi arasında ki meseleler doruğa ulaştı.
Demokrasi yanlısı bir duruş sergileyen editörlere ile olaya karışanlar arasında sıkıntılar da devam ederken bir grubun diğer grup üzerinde baskı kurmasını problemini de ortaya çıkardır.
Ancak BBC haberinde yer alan Pekin yanlısı sesler, olayların Çin ve Hong Kong ile anlatılanların batılı bir bakış açısına karşı önyargılı olacağı anlamına geldiğini iddia ediyor.
Sitenin eski bir yöneticisi olan ve daha fazla düzenleme yetkisine sahip olan ve şu anda anakara dışında yaşayan Enming Yan, “Vikipedi, özellikle Çince Vikipedinin dengeyi sağlayan bir unsur olduğunun belirtiyor.
Bu arada kendisinin de platformdan yasaklandığını söylemeliyiz. Ancak görevini kötüye kullandığını da reddediyor.
“Pekin yanlısı sesleri kaldırıyorsunuz ve bu nedenle denge Wikipedia içindeki Pekin karşıtı güçlere doğru eğilecek.”
Aslında bir anlamda çok sesliğinin ortadan kalkması demek değil mi? Bu da bizim yorumumuz olsun.(www.fizikhaber.com)
Ancak Wikipedia’nın kurucusu Jimmy Wales, platformun ifade özgürlüğü ve tarafsızlık ilkelerinin küresel olarak geçerli olduğunu söylüyor.
Wales “Dünyanın her yerinden insanlarla konuşma konusunda derin bir deneyimim var.
Örneğin Çin’deki insanların beyinlerinin o kadar yıkanmış olduğu ve tarafsızlığın sadece yanlış olduğunu göremeyecekleri fikri” dedi.
“Pek çok insan, ‘İşte benim dünya görüşüm ama başka bakış açıları da var ve bir ansiklopedi bu bakış açılarının adil bir şekilde açıklamasını sunmalıdır’ diyebilir.”
Bizim diyeceğimiz bu soğuk savaş bir müddet daha devam edecek gibi.
